blogalizando



O meu perfil
 CATEGORÍAS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO
 ANTERIORES

CARA AO 2º AVANCE

UNIDADE 3
Os nomes das cousas:
-Recuperamos da Unidade 2: O sentidiño e Os sentimentos páx.38.
Da 3:
- A saúde páx. 58.

Comprensión e expresión:
- A coherencia (I) páx. 65

UNIDADE 4
Os nomes das cousas:
- As pezas de roupa páx. 78.
- A composición páx. 79

Lingua e sociedade:
- As leis e o galego páx. 80

Ortografía:
- O acento diacrítico páx.81

Gramática:
- O adxectivo; Tipos, xénero e número páx.82
- O grao do adxectivo pax. 83
- Os verbos regulares

Literatura:
- Os subxéneros narrativos páx. 86-87

Comprensión e expresión:
- A coherencia (II) páx.85
Comentarios (9) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 19-01-2021 10:52
# Ligazón permanente a este artigo
A ÁRBORE FILOLÓXICA DE 1º ESO A


Sobre a causa da perda de galego falantes non últimos 100 anos.
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 15-11-2020 21:46
# Ligazón permanente a este artigo
RECOMENDACIÓNS PARA O FINAL DO CURSO 2019/20
Imos saber que tres recomendacións faremos a falta de folión ou fogueiras comunitarias de San Xoán.

En primeiro lugar, cinco minutiños para cumprir coa tradición nada mellor que ir buscar o cacho de San Xoán, as 7 herbas e as augas de 7 fontes:





En segundo lugar recomendamos escoitar música galega relacionada coa data de San Xoán: Noite de San Xoán, cantiga feita a partir dos versos do autor do himno galego, Eduardo Pondal, que escribiu para esta noite máxica. A segunda sobre os Feitizos:





E como xa estamos entrando no verán, imos recomendar finalmente unha serie de lecturas para este tempo de lecer:

A saga de aventuras do Dragón galego:
DRAGAL escrita por unha xornalista e escritora marinense, Elena Gallego Abad.



A historia de Ith, fillo de Breogán de Silvestre Gómez Xurxo.

E finalmente unha lectura que toca temas como a amizade, a aventura, o misterio e o amor.

O BOSQUE PÁLIDO de Jaureguízar.

Boa lectura e boas vacacións!!

Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 18-06-2020 13:03
# Ligazón permanente a este artigo
IMOS CREAR A NOSA PROPIA CANTIGA DE MAIO

PARA PARTICIPAR NESTA INICIATIVA:

- Seguiremos as normas do Ateneo SANTA CECILIA os organizadores do Concurso de Maios e Embarcacións de Marín establecen:

- Poden participar todos os nenos e nenas que queiran, ben de maneira individual ou con familiares que convivan na mesma casa, ata os 12 anos de idade inclusive.
- Terán que compoñer unha copla orixinal en galego, do tipo tradicional que non excesa as seis estrofas.


En que consisten estas coplas. Falan de temas de actualidade de diversa índole. Normalmente unha primeira copla é de introdución ou entrada e a final que serve de despedida.

A mellor forma de entender o sentido destas estrofas é ver exemplos ou escoitar un vídeo dos maios doutros anos.

MODELOS OU COPLAS DO MAIO e DE EMBARCACIÓN de MARÍN:

Aquí vén a Bruxa
feita unha centella
por culpa da crise
que acaba con ela.
Tiña catro chicas
metidas nos bancos
levoullas Facenda
e agora anda a saltos.

Xa está todo preparado
vai haber as eleccións
hai que ter moito coidado
que non se metan os chupóns.
E a nosa Bruxa tola
por se acaso anda a mirar
se a collen nunha lista
que tamén quere chupar.


Ela quere ser alcaldesa
cunha maneira nova
vai arranxar os problemas
empregando a súa escoba.
Dique agora no concello
hai que arranxar moitos casos
e se non andan dereitos
vainos mancar a escobazos...

Xa levamos a esta Bruxa
porque se vai presentar
este ano a Eurovisión
e ten moito que ensaiar.
Tende moito coidadiño
señoriños do xurado
porque o ollo desta Bruxa
anda medio revirado.
2011

EMBARCACIÓN
Estas copliñas
que lle vamos a cantar
costou moito traballo
podelas axeitar.

Vímoslle a traer
a nosa embarcación
que todos fixemos
con toda ilusión.

Fumos navegar
con ela pola Ría
pescamos unha lorcha
e unha polmonía.

Colleunos a tormenta
indo pra Mogor
e tivemos que virar
trinta graos a babor.

O vento arreciaba
e tirounos ó mar
a punto estivemos
todos de afogar.

Non quedou nada
da nosa "Chalupa"
nin sequera un anaco
mirando con lupa.

Esta é a suplente
que tivemos que facer
despois de secarnos
e a todo correr.
1973






Maios 2019
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 23-04-2020 18:09
# Ligazón permanente a este artigo
A NOSA ÁRBORE FILOLÓXICA (1º ESO A 2019-20)

Observa a árbore xenealóxica da nosa aula. Cal cres que é a razón de semellante perda de galego falantes nos últimos 100 anos?

Que podemos facer para frear esa situación herdada e inxusta?

Situacións que influíron no uso do galego:
1900: O galego cumpre 1000 anos de uso.

1920- O GALEGUISMO: Reclamaba o galego como lingua oficial o que permitiría a súa introdución na administración e nas escolas.

1936- 1976- O FRANQUISMO:Declara oficial exclusivamente o castelán, na escola, medios de comunicación e na administración só se pode usar o castelán. A represión,a acción dos medios de comunicación en castelán e a desruralización de Galicia contribuíron á perda de falantes de galego de forma drástica.

1980-2019: COA VOLTA DA DEMOCRACIA converte ao galego en idioma cooficial en Galicia, comezan as emisiones da RTVG e a introdución do galego nas escolas.
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 02-11-2019 14:30
# Ligazón permanente a este artigo
A LINGUA QUE NOS IDENTIFICA

Imos realizar un primeiro traballo de investigación sobre a nosa lingua, esa que nos identifica.
En primeiro lugar traballaremos coa etimoloxía da palabra Galicia e o concepto de palabras milenarias e logo situaremos o galego no contexto das linguas do mundo.
En segundo lugar abordaremos unha pequena investigación sobre a lingua dos nosos avós.
Imos titular esta investigación:

A MIÑA ÁRBORE DE IDENTIDADE

Como somos seres que vivimos en sociedade, como somos persoas con historia insertos nunha comunidade con pasado imos realizar finalmente unha árbore filolóxica ou de identidade para saber de quen veño sendo eu, cales son as raíces idiomáticas que me unen a esta Terra que se chama Galicia, para logo poder analizar o presente e mesmo planear a miña actitude futura cara o galego. Unha autora moi nova, Berta Dávila, dixo recentemente nunha entrevista:
"...a identidade pasa por entender quen somos, quen fomos e porque somos en función do pasado, do que fomos antes"? ? a lingua vennos dada, pero nunha situación de conflito como a que temos nós, tamén é unha elección.?

Indaga logo: E TI DE QUEN VÉS SENDO?
1º Que falaban os meus bisavós paternos entre eles e que lle falaron aos meus avós paternos?/ Que falaban os meus bisavós maternos entre eles e que lle falaron aos meus avós maternos? Uns e outros, sobre que ano naceron, onde naceron e viviron, que oficio tiveron?

2º Que falaban os meus avós paternos entre eles e que lle falaron aos meus pai? / que falaban meus avós maternos e que lle falaron a miña nai? Uns e outros, sobre que ano naceron, onde naceron e viviron, que oficio tiveron?

3º Que fala o meu pai coa miña nai e en que idioma me fala a min?/ en que idioma fala miña nai ao meu pai e en que idioma me fala ela a min? Sobre que ano naceron, onde naceron, onde viven, que oficio teñen?

Tras reunir estes datos teremos a posibilidades de analizar cales son as nosas raíces lingüísticas.

A LINGUA QUE NOS IDENTIFICA
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 21-10-2019 06:31
# Ligazón permanente a este artigo
A ÁRBORE FILOLÓXICA DE 1º ESO A Curso 2018-19

Observa a árbore xenealóxica da nosa aula. Cal cres que é a razón de semellante perda de galego falantes nos últimos 100 anos?

Que podemos facer para frear esa situación herdada e inxusta?

Situacións que influíron no uso do galego:
1900: O galego cumpre 1000 anos de uso.

1920- O GALEGUISMO: Reclamaba o galego como lingua oficial o que permitiría a súa introdución na administración e nas escolas.

1936- 1976- O FRANQUISMO:Declara oficial exclusivamente o castelán, na escola, medios de comunicación e na administración só se pode usar o castelán. A represión,a acción dos medios de comunicación en castelán e a desruralización de Galicia contribuíron á perda de falantes de galego de forma drástica.

1980-2018: COA VOLTA DA DEMOCRACIA converte ao galego en idioma cooficial en Galicia, comezan as emisiones da RTVG e a introdución do galego nas escolas.
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 04-10-2018 23:35
# Ligazón permanente a este artigo
A AVOA DA NOSA LINGUA

Imos coñecer algo máis sobre a que se considera a avoa da nosa lingua, unha hipótese lingüística denominada tradicionalmente Indoeuropeo.

Comunmente se preguntamos quen é a lingua nai do galego, respondemos que o latín. Pero o latín tamén ten a súa historia, polo tanto se preguntamos pola lingua que sería a avoa da nosa lingua temos que viaxar á prehistoria, ao momento no que só se falaba (non hai textos escritos), razón pola que temos qu efalar dunha hipótese lingüística como sería o indoeuropeo, da que xa na época histórica nacería en territorios dispersos ddo continente euroasiático linguas como o Latín, o Grego, o Xermánico, o Celta, o Indio-iranio, o Eslavo,... varias familias de linguas que ocupan practicamente todo o territorio Europeo actual e parte de Asia.

Investiguemos
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 01-10-2018 10:57
# Ligazón permanente a este artigo
A LINGUA QUE NOS IDENTIFICA
Nacemos en Galicia, e xa por iso somos galegos/as?

IDENTIDADE: Conxunto de características ou elementos que definen unha persoa ou cousa fronte ás demais, o que fai que sexa recoñecida como tal.

Xa vimos que os seres humanos distinguímonos do resto dos seres vivos, en primeiro lugar, pola variedade de linguas que somos capaces de usar.Logo na procura do eu, é dicir, da nosa identidade atopámonos coa lingua e coa terra ineludiblemente:
"...a identidade pasa por entender quen somos, quen fomos e por que somos. Somos en función do pasado, do que fomos antes? ? a lingua vennos dada, pero nunha situación de conflito como a que temos nós, tamén é unha elección.?

Así se expresaba unha poeta chamada Berta Dávila. Analicemos as súas palabras.

COMO NACE UNHA LINGUA?

Antón Vilar Ponte dicía que a lingua dun pobo está "xerada por accións e reaccións seculares entre o home e a Natureza, para facelo diverso no universo" e Castelao engade:

"Un idioma non nace pola vontade xenial dun grupo de homes; nace pola disposición psicolóxica dun pobo, que, en condicións históricas favorables, crea unha cultura e a súa correspondente maneira de expresión... un idioma é o corpo sensible dunha cultura, e todo atentado á lingua peculiar dun pobo representa un atentado á súa cultura peculiar".

Só a través da linguaxe cobra sentido o que vemos, oímos e sentimos en xeral, e isto créanos un problema de coñecemento: se a través da linguaxe coñecemos o mundo que nos rodea; ou máis ben a nosa linguaxe constrúe o mundo? B. L. Whorf, en Linguaxe, pensamento e realidade responde: «Os seres humanos non viven sós no mundo obxectivo, nin tampouco no mundo da actividade social como se entende ordinariamente, senón que están en gran medida a espensas do idioma concreto da sociedade na que viven".

NA PROCURA DA TERRA
CAL É A ETIMOLOXíA DA PALABRA: GALICIA/ GALIZA?

Etimos + logos son dúas palabras gregas en orixe. Procurar a orixe verdadeira das palabras é buscar a etimoloxía dunha palabra, indagar de onde procede e cal é o seu significado orixinario.

Imos saber hoxe de onde procede a palabra GALICIA, quen nos puxo este nome, e mesmo coñecer un sufixo moi usado na nosa lingua, tanto que aparece na palabra gal-ego. Visualiza este dous vídeos e logo responde as cuestións:




Cuestións:
1- Cal é o obxectivo do micro programa "Ben falado"?
2- O galego vén do latín, o latín vén a ser a nai da nosa lingua, pero quen é a avoa do galego?
3- Quen lle puxo o nome de Gallaecia a Nosa Terra:
4- Dos sufixos latinos aic /eic = -ego naceu un sufixo moi galego. Cita tres palabras que o conteñan.
5- Por que cres que a montaxe que inclúe o primeiro dos vídeos denomínase "palabras milenarias"? Argumenta a resposta.

6- "Chover miudiño" e ?ás cuncas" ou "a cachón?, "a caldeiro"... Que diferenza hai?
7- Cal é a etimoloxía de "Galicia"ou de Callaecia?
8- O galego forma parte do privilexiado 5% que significa isto?
9-En que continentes hai máis linguas?
10-Cantas das linguas do mundo se falan en Europa?
11-De quen depende a continuidade das nosas linguas?
12- Expresa coas túas palabras como cres que nace un idioma e por que é tan importante a súa pervivencia no mundo.
Comentarios (0) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 28-09-2018 07:09
# Ligazón permanente a este artigo
O idioma é a voz dos avós

Observa a árbore xenealóxica da nosa aula. Cal é a razón de semellante perda de falantes nos últimos 100 anos?

Que podemos facer para frear esa situación herdada e inxusta?
Comentarios (3) - Categoría: A LINGUA DOS NOSOS AVÓS - Publicado o 27-10-2017 06:21
# Ligazón permanente a este artigo
1 [2] [3] [4]
© by Abertal

Warning: Unknown: Your script possibly relies on a session side-effect which existed until PHP 4.2.3. Please be advised that the session extension does not consider global variables as a source of data, unless register_globals is enabled. You can disable this functionality and this warning by setting session.bug_compat_42 or session.bug_compat_warn to off, respectively in Unknown on line 0