blogalizando



O meu perfil
 CATEGORÍAS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO
 ANTERIORES

PORQUE A LINGUA NOS FAI UNIVERSAIS
COMO SERMOS VERDADEIROS ANTE OS DEMAIS?

A nosa lingua é o camiño de ouro da nosa redención e do noso progreso: sen a lingua morreremos como pobo, e nada significaremos endexamais na cultura universal. Se o galego quere ser máis que habitante dun territorio, se arela ser un factor de universalidade e de cosmopolitismo, soamente co emprego da lingua propia, obra da natureza, poderá selo. Arrenegando da lingua terá que avergoñarse sempre de si mesmo. Creando valores na lingua propia, axiña seremos universais?

ANTÓN VILAR PONTE, Pensamento e sementeira.


Cuestións sobre o texto:

4.Que diferenza existe, segundo Vilar Ponte, entre un galego habitante ou residente e un galego falante?

5.Como podemos ser verdadeiramente universais?

6.Este texto escribiuse no ano 1918, no contexto da creación das Irmandades da Fala, tendo en conta o seu nome, cal cres ti que é unha das meirandes contribucións deste movemento?

Segue tendo vigor o punto de vista de Vilar Ponte? Razoa a resposta.
Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 23-09-2016 00:20
# Ligazón permanente a este artigo
PORQUE AS LINGUAS NOS FAN HUMANOS
Algúns homes -galegos tamén- andan a falaren dun idioma universal, único para toda a nosa especie. Son os mesmos que buscan a perfección baixando pola escada zoolóxica, deica sentiren envexa das formigas e das abellas. Son os mesmos que perderon o anceio de chegaren a ser deuses, e renegan das inquedanzas que produce a sabedoría. Son os mesmos que consideran o mito da Torre de Babel como un castigo, e renegan da vida ascendente. Mais eu dígolles que a variedade de idiomas, coa súa variedade de culturas, é o signo distintivo da nosa especie, o que nos fai superiores aos animais. Velaí vai a demostración: Un can de Turquía ouvea igual que un can de Dinamarca; un cabalo das pampas arxentinas rincha igual que un cabalo de Bretaña. ¿E sabedes por que? Porque os pobres animais aínda están no idioma universal.
CASTELAO, Sempre en Galiza

1- Por que cres que pode haber algúns homes que poidan sentir envexa das formigas e das abellas?

2-Por que cres que esas persoas consideran un castigo o mito da Torre de Babel? Que sabes ti sobre este pasaxe da Biblia? Quererías ti que existise un idioma universal ou conformaríaste con saber idiomas? Por que?

3- Segundo Castelao, que caracteriza ao ser humano fronte ás restantes especies animais?
Comentarios (2) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 22-09-2016 07:10
# Ligazón permanente a este artigo
EN GALEGO porque é de xustiza!
Benvidos ao curso 2016-17. Esta ano imos traballar co lema da Xustiza e, en relación a nosa materia, hai moito que dicir. Comecemos logo:



Porque somos iguais, pero diferentes.

Porque xustiza non é sempre igualdade.

Porque non debemos silenciar a nosa forma de ver o mundo.

Porque se aínda somos galegos é por obra e graza do idioma.


CALAR OU FALAR?

Leamos o seguinte poema para logo comentalo e realizar un primeiro proxecto, o primeiro do curso, sobre este texto:

A LETANÍA DE GALICIA /1968: Uxío Novoneyra .
De tanto calar xa falo eu solo.


GALICIA digo eu / un di ..............GALICIA
GALICIA decimos todos ..............GALICIA
astr´os que calan din ...................GALICIA
e saben .......................................sabemos
GALICIA da door chora ...............á forza
GALICIA da tristura triste ............á forza
GALICIA do silencio calada ..........á forza
GALICIA da fame emigrante .........á forza
GALICIA vendada cega ................á forza
GALICIA tapeada xorda ...............á forza
GALICIA atrelada queda ...............á forza
libre pra servir ....................libre pra servir
libre pra non ser .................libre pra non ser
libre pra morrer ..................libre pra morrer
libre pra fuxir .....................libre pra fuxir

GALICIA labrega ...............GALICIA nosa
GALICIA mariñeira ............GALICIA nosa
GALICIA obreira ...............GALICIA nosa
GALICIA irmandiña ...........GALICIA viva inda
recóllote da terra ................estás mui fonda
recóllote do pueblo..............estás nil toda
recóllote da HISTORIA ......estás borrosa
recóllote i érgote no verbo enteiro
no verbo verdadeiro que fala o pueblo
recóllote prós novos que vein con forza

prós que inda non marcou a malla d´argolas
prós que saben que ti podes ser outra cousa
prós que saben que o home pode ser outra cousa

sabemos que ti podes ser outra cousa
sabemos que o home pode ser outra cousa.


Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 14-09-2016 20:54
# Ligazón permanente a este artigo
O DEREITO A SER DIFERENTE
O problema do idioma en Galiza é un problema de cultura. Estamos fartos desa cultura esterilizada que nos fan mamar por biberón. Nós queremos mamar a cultura na propia teta. Pedimos garantías legais para o desenrolo natural do noso espírito, porque queremos volver a presentarnos dignamente no mundo, levando nas mans o ouro da nosa cultura (sabedoría manifestada) para ofrendarllo ao acervo espiritual da Humanidade.

CASTELAO, Sempre en Galiza

8. A cultura é un alimento dos seres humanos? Propón os termos reais das metáforas do ?biberón? e da ?teta?.
9. Que está pedindo Castelao cando di pedimos garantías legais...?

10. Como podemos ser creativos coa nosa cultura e coa nosa lingua?
Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 24-09-2015 18:30
# Ligazón permanente a este artigo
SERMOS CREATIVOS SENDO ORIXINAIS
COMO SERMOS ORIXINAIS ANTE OS DEMAIS?

A nosa lingua é o camiño de ouro da nosa redención e do noso progreso: sen a lingua morreremos como pobo, e nada significaremos endexamais na cultura universal. Se o galego quere ser máis que habitante dun territorio, se arela ser un factor de universalidade e de cosmopolitismo, soamente co emprego da lingua propia, obra da natureza, poderá selo. Arrenegando da lingua terá que avergoñarse sempre de si mesmo. Creando valores na lingua propia, axiña seremos universais.

Eses que viven de costas ás orixes dificilmente poderán redimirse da servidume do mimetismo. Que cousa máis orixinal que a lingua dun pobo, xerada por accións e reaccións seculares entre o home e a Natureza, para facelo diverso no universo?

ANTÓN VILAR PONTE, Pensamento e sementeira.


Cuestións sobre o texto:

5.Que diferenza existe, segundo Vilar Ponte, entre un galego habitante ou residente e un galego falante?

6.Que cres que significa a expresión ?redimirse da servidume do mimetismo?. Por que parece tan importante ser orixinais no universo?

7.Este texto escribiuse no ano 1918, no contexto da creación das Irmandades da Fala, tendo en conta o seu nome, cal cres ti que é unha das meirandes aportes deste movemento? Segue tendo vigor o punto de vista de Vilar Ponte? Razoa a resposta.
Comentarios (1) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 22-09-2015 20:30
# Ligazón permanente a este artigo
A LINGUA FAINOS HUMANOS
Algúns homes -galegos tamén- andan a falaren dun idioma universal, único para toda a nosa especie. Son os mesmos que buscan a perfección baixando pola escada zoolóxica, deica sentiren envexa das formigas e das abellas. Son os mesmos que perderon o anceio de chegaren a ser deuses, e renegan das inquedanzas que produce a sabedoría. Son os mesmos que consideran o mito da Torre de Babel como un castigo, e renegan da vida ascendente. Mais eu dígolles que a variedade de idiomas, coa súa variedade de culturas, é o signo distintivo da nosa especie, o que nos fai superiores aos animais. Velaí vai a demostración: Un can de Turquía ouvea igual que un can de Dinamarca; un cabalo das pampas arxentinas rincha igual que un cabalo de Bretaña. ¿E sabedes por que? Porque os pobres animais aínda están no idioma universal.
CASTELAO, Sempre en Galiza

1- Por que cres que pode haber algúns homes que poidan sentir envexa das formigas e das abellas?

2-Por que cres que esas persoas consideran un castigo o mito da Torre de Babel? Que sabes ti sobre este pasaxe da Biblia? Quererías ti que existise un idioma universal ou conformaríaste con saber idiomas? Por que?

3- Segundo Castelao, ¿que caracteriza ao ser humano fronte ás restantes especies animais?
Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 22-09-2015 07:01
# Ligazón permanente a este artigo
EN PRINCIPIO FOI A PALABRA...
Comezamos o curso 2015-16 adaptando o lema do centro relacionado coa creatividade e a capacidade de innovación. Nós utilizamos a coñecida cita bíblica " in principio erat verbum..." e un poema como limiar da UNIDADE CERO do CURSO:

Maxicamente vello, eternamente novo



O idioma é a chave
coa que abrimos o mundo:
o salouco máis feble,
o pesar máis profundo.

O idioma é a vida,
o coitelo da dor
o murmurio do vento
a palabra de amor.

O idioma é o tempo,
é a voz dos avós
ese breve ronsel
que deixaremos nós.

O idioma é un herdo,
patrimonio do pobo,
máxicamente vello,
eternamente novo.

O idioma é a patria,
a esencia máis nosa,
a creación común
meirande e poderosa.

O idioma é a forza
que nos xungue e sostén
se perdemos a fala
non seremos ninguén.

O idioma é o amor
o latexo, a verdade
a fonte da que agroma
a máis forte irmandade.

Renunciar ao idioma
é ser mudo e morrer
precisamos a lingua
se queremos vencer.


Manuel María.
Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 18-09-2015 06:28
# Ligazón permanente a este artigo
Os tempos son chegados...
O lema deste curso xira arredor do sentido crítico, como sempre imos adaptar o lema central vicenciano que di "O que a ti te move, móvese contigo, se crítico!? a nosa circunstancia e lelo dende a óptica da materia de galego. Despois dunha pequena reflexión sobre a importancia do espertar a conciencia sobre o uso da nosa lingua, o compromiso coa nosa cultura nesta viaxe que realizamos cada curso cara á esencia do noso país e da nosa identidade, acordamos o lema: ?Os tempos son chegados!? un verso do nos himno que tanto repara na transcendencia do tempo, o paso do tempo que invita a observar que todo está en movemento, que todo cambia, e a importancia de tomar a determinación de actuar de formar opinión de facer posible e visible os compromisos.

Castelao dinos: o verdadeiro heroísmo consiste en trocar os anceios en realidades, as ideias en feitos? e confesa logo ser un home que non se resigna a morrer sen ver realizado o seu ideal .

Unha frase para a reflexión a modo de dedicatoria: ?o pasado, pai do presente, non nos deixou máis que desilusións de vida e complexos de inferioridade. Agora pois son tempos de emprender un camiño de progreso.

Analiza con sentido crítico o seguinte poema de Manuel María.

Prohíbese, por orde da Alcaldía,
que medren porque sí
as rosas do xardín municipal.

Dende agora as pombas teñen
que pedir licencia pra voar.
Prohíbeselle á lúa que anda tola
andar ceiba no ceo.
Que a lúa é unha tola que anda espida
e dando mal exemplo ...

Están fora da Lei
a Primavera,
as flores e os carballos,
as estrelas, os peixes e os paxaros.

Dende agora as pombas teñen
que pedir licencia pra voar.
Pagarán polos trabucos os poetas.
Prohíbese soñar ...
Prohíbese tamén derramar bágoas.
e pódese chorar ...
e pódese chorar cando hai sequía
pra que enchan os pantanos.

Dende agora as pombas teñen
que pedir licencia pra voar.
E un só se pode emocionar
os Xoves e os Domingos
cando toca, cando toca
a Banda do Concello
a Banda do Concello no quiosco.

E un só se pode emocionar
os Xoves e os Domingos
cando toca, cando toca
a Banda do Concello
a Banda do Concello no quiosco.

Dase este bando en tal e cuale
pra que se cumpra de orde do Alcalde.
Firmado e rubricado.


EXAMINA O TEU SENTIDO CRÍTICO: Escoita esta versión cantada do poema e responde. Que che di esta canción? Que te chama a atención?
Cal cres que é o tema que trata?



Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 15-09-2014 23:45
# Ligazón permanente a este artigo
Da viaxe de Ith a hoxe
Viaxamos dende o mito que parte dunha torre, no fogar de Breogán, ata un soño e logo percorremos da mao dos poetas do ESPERTAR, da alborada da nosa cultura, un camiño cara un rico porvir, na procura dunha Terra liberada dun sono que semella un duro inverno. Procuramos un canto á primavera para Galicia e lembramos que ese soño de nos abrir camiños no mundo é posible por obra e graza do noso idioma, soubemos do dereito a pensarmos como pobo e reclamamos o dereito á ser libres, superando atrancos que non impiden soños de irmandade. Descubrimos que Galicia sen nosoutros é ben pequena e que pode ser outra cousa, envolvéndose en sabas de mil anos, na fala e en nós temos que atopala, a porta que é a nosa patria, agárdanos. Sabemos xa que o pobo que ame o bon poema será quen de beber nos soños coas palabras e recuperar os camiños,
pórlle nome ó labirinto,
navegalo.

Galicia é unha terra de torres, de mar e de soños.

ACTIVIDADES

Despois de traballar cos versos dos nosos autores esa mirada sensible cara Galicia, lembrando os versos de Ana Romaní cres que a invitación que ela fai ten algo que ver coa que fan outros poetas? Argumenta a resposta.

O LÉXICO DA SENSIBILIDADE POLA TERRA

1-Non é o mesmo sono que soño, explica en que consiste a diferenza.

2- Significan o mesmo senso e sentimento? Procura unha definición destas palabras e un sinónimo para cadasúa palabra que pertenzan á mesma familia léxica.

3- Busca nun dicionario as distintas acepcións da palabra sensibilidade.

4- Completa as seguintes oracións cas palabras do campo semántico dos sentimentos:

É unha persoa moi.......... non soporta a visión do sangue.
A ............. está a flor de pel. Non soporta un chío.
Cando saíu á rúa ........... como a lentura da noite pousaba sobre a pel.
Con dozura............ a testa do animal transmitíndolle tranquilidade.
Ao lonxe.............. un grupo de rapaces que camiñaban cara nós.
A ................ das persoas que conforman unha nación baséase en compartir unha mesma historia, unha cultura e un idioma.
A rapaciña........... con desconsolo pola perda dunha persoa querida.
............. con pracer os últimos pasteis que estaban enriba da mesa.

5- Asociar a seguinte listaxe de verbos a cadanseu sentido (olfacto, gusto, vista, tacto, oído.
xantar, uliscar, enxergar, apalpar, chiar, cantaruxar, beliscar, axexar, catar, cheirar, ventar, ollar, rañar, relatar, bisbar, acariñar, ver, mirar, palpitar, roncar, saloucar, latexar, impar.

6- Relaciona en dúas columnas os seguintes sinónimos: A) asoar, pular, rosmar, impar, apalpar, catar, observar
B) axexar, degustar, tentar, saloucar, roñar, saltar, fungar.

7- Explica as seguintes expresións e escribe unha oración usándoas:
-Cos cinco sentidos:
-Sentido común:
- Trocar o sentido:
-Andar con sentidiño:
- Sentir a Terra:
- Ser propio de...:
- do país:
- da Terra:
- O noso, -a

8- Investiga a que lugares pertencen cada unha das bandeiras da fotografía.

9- Que sinónimos de redenzón e de aurora podes atopar entre as palabras dos poetas traballados nesta unidade cero?
Que significaba rico porvir?


Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 24-09-2013 23:54
# Ligazón permanente a este artigo
Os tempos son chegados...
Que relación terá Breogán con Irlanda?

Será verdade que Ith fixo unha viaxe de conquista cara o Norte?
Procura algo máis de información, por exemplo na Galipedia, para facer logo unha pequena redacción coas túas conclusións sobre a relación entre o mito de Breogán e Irlanda que é como falar da relación que pode que haxa de vello entre Galicia e Irlanda.
Comentarios (0) - Categoría: UNIDADE 0 GALEGO - Publicado o 20-09-2013 06:58
# Ligazón permanente a este artigo
[1] 2 [3]
© by Abertal

Warning: Unknown: Your script possibly relies on a session side-effect which existed until PHP 4.2.3. Please be advised that the session extension does not consider global variables as a source of data, unless register_globals is enabled. You can disable this functionality and this warning by setting session.bug_compat_42 or session.bug_compat_warn to off, respectively in Unknown on line 0