Víchelo, miráchelo!



O meu perfil
 CATEGORÍAS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO
 ANTERIORES

VERBOS IRREGULARES

VERBOS IRREGULARES EN GALEGO
Un verbo irregular é o que cambia de raíz ao conxugarse, pero cando o fai?

RAÍZ DE PRESENTE: Fíxate nos presentes de indicativo que hai que sabelos moi ben: A raíz de presente úsase para o resto dos tempos.

Outras irregularidades dos verbos irregulares:
- Poden presentar outras irregularidades noutros tempos ou persoas;
- Moitos destes verbos estenden a raíz da p1 do presente de indicativo a todo o presente de subxuntivo: caibo, caiba; pairo, paira; veño, veña; vallo, valla ?

Actividades:
1-Conxuga os presentes de Indicativo dos verbos irregulares:
CABER
DAR
DICIR
ESTAR
FACER
HABER
IR
PARIR
PODER
POÑER
PRACER
QUERER
SABER
SER
TRAER
TER
VALER
VER
VIR

RAÍZ DE PERFECTO: Logo hai 4 tempos que son: 2 en Indicativo e 2 en Subxuntivo que usan a raíz denominada de perfecto que son:Pretérito e Antepretérito de Indicativo e Pretérito e Futuro de Subxuntivo, cos que traballaremos o próximo día.





Se hai dúbidas consulta aquí.
Comentarios (5) - Categoría: GRAMÁTICA - Publicado o 26-04-2020 16:45
# Ligazón permanente a este artigo
SEGUIMOS LENDO EN GALEGO, POR QUE NON?
Cuestionario sobre o Capítulo 4

Supoñamos que hai catro persoas galegas e das catro persoas hai unha que non fala galego...


1- Por que falar en galego cando hai alguén que non o fala non é de mala educación?

Argumenta con alomenos tres razoamentos ben expostos unha resposta afirmativa, é dicir, non é de mala educación falar galego cando hai alguén que non o fala.

Preguntas sobre a lectura do cap 5 de EN GALEGO, POR QUE NON?

Despois de ler o capítulo titulado: Porque non damos falado ben, responde ao seguinte cuestionario seguindo os criterios que se verteron na lectura:
1- É normal que a unha persoa que aprende o galego de segunda lingua lle resulte difícil? Se a dificultade é natural, cal é o problema de fondo para que realmente a aprendamos ben?
2- Para falar ben unha lingua que hai que é ineludible facer antes?
3- Por que a un polaco lle pode sreultar máis doado aprender galego en catro meses que a un asturiano?
4- Seica a franceses, británicos , españois e estadounidenses lle resulta máis complicado aprender outros idiomas? Como se explica?
5- Unha cousa curiosa, por que cres que os galegos cando se lles pregunta se falan ben o galego din que na súa comarca non, que é noutro punto de Galicia onde se fala ben o noso idioma? Cales son as razóns obxectivas que contribúen a este tipo de crenzas?
6- O autor do libro fai referencia a unha gaivota chorona, que quere dicir con isto? Explícao razoadamente.
7- Que quere dicir Núñez Singala cando di que ? usa un castelán tinguido de galego??
8- Seguindo o reto que nos plantea o autor imos poñer en castelán correcto o seguinte texto dun home que fala sobre a situación que estamos pasando:
Érache boa! Madia leva, namentras non haxa unha vacina eu espétome na casiña, canda a lareira, con sentidiño, e se hai que deixar a poula as terras, e pasar todo o día esperrechado no sofá en cirolas, faise, e se petan na porta, que peten por máis riquiño ou o máis langrán ou galopin que sexa. Vaites, vaites, presta ver como poalla e ti sen te mollar. Non che sei, que vou dicir, coma o colo dunha nai non che hai, só vou saír botar o cosco.
9- E como se fai no capítulo imos tamén conxugar catro verbos en presente de indicativo con alternancia vocálica, a ver que tal o fas (lembra que para falar unha lingua ben, hai que realizar un esforzo, sobre todo se non é a túa lingua habitual, e en principio vas cometer loxicamente erros):

- Durmir, subir, seguir e divertir.

--------------------------------------------
COMO RECOMENDAR UN LIBRO?
O primeiro que debes facer para recomendar un libro é redactar o texto que logo gravarás procurando seguir unha estrutura como a seguinte:

1- Indicar título, autor ou autora e a editorial.

2- Unha introdución sobre o tema ou temas principais que relata o libro.

3- Argumentos ou razóns polas que se recomenda o libro.

4- Despedida cun texto ou anécdota do mesmo ou simplemente recordando algo do máis relevante do seu contido para invitar a lelo.

Para que che resulte máis doada esta actividade, podes ver esta recomendación que che pode servir de modelo:



Varias propostas no facebook do Colexio:

Manuel Filgueira

Pablo Fariña

Marcos Alfonso

Matías Moldes

Mario García

Antía Docampo

Adrián González

Comentarios (0) - Categoría: SOCIOLINGÜÍSTICA - Publicado o 19-04-2020 22:36
# Ligazón permanente a este artigo
GALIMITO I

Comentarios (2) - Categoría: CREOCOMUNICACIóN - Publicado o 14-04-2020 21:35
# Ligazón permanente a este artigo
APRENDER GALEGO É UNHA PERDA DE TEMPO SE TODOS FALÁSEMOS INGLÉS NON HABERÍA PROBLEMAS PARA ENTENDERSE.

COMBATENDO OS PREXUÍZOS LINGÜÍSTICOS

Un insulto á intelixencia!

Hai razoamentos como o que aparece no título que non deixar de ser o que popularmente se di: Un insulto á intelixencia! Imos seguir co lectura do noso libro EN GALEGO, POR QUE NON? de Manuel Núñez Singala para procurar desmontar este tremendo prexuízo que agocha semellante afirmación.

"Escóitase con frecuencia, ata puidese parecer algo sensato: O desexo de que houbese unha única lingua para que toda a humanidade poida comunicarse sen problemas, sería algo moi práctico, non che parece?

En realidade tratase dunha frase moi velenosa. Para que o comprendas ben vouche contar unha historia coa que pretendo engañarte. Estate moi atento porque cando menos o esperes, zas! Intentarei tomarche o pelo!

Tres amigos deciden un día celebrar algo indo cear xuntos. De xeito que van a un bo restaurante e piden de comer e de beber o que lles apetece. Cando rematan solicitan a conta. O camareiro, moi amable, dilles que en toral son 250 euros. Cada un deles saca da súa carteira un billete de 100 euros. De modo que entre os tres xuntan un total de 300 euros.

Todo correcto ata aquí? Si? Repasa se non o ves claro.

Unha vez que pagan sóbranlles 50 euros. O gasto foi de 250 euros, pero como xuntaron 300 entre os tres, sóbranlles 50 euros. Dado que o camareiro se mostrara moi amable, deciden darlle unha propina de 20 euros. Neste momento sóbranlles aínda 30 euros, e como son tres amigos resolven que cada un deles recuperará 10 euros. De modo que cada un garda na súa carteira un billete de 10 euros. O custo da celebración foi, pois, para cada amigo, de 90 euros: 100 que cada quen puxo, menos 10 que recuperou.

Todo claro ata aquí? Si? Repasa se non o ves claro.

Ben, imos entón facer contas para que vexas que ata as cousas que parecen moi claras e moi correctas ás veces poden engañarnos. Porque, meu amigo, xa che tomei o pelo.

Partimos de 300 euros
Se cada un dos amigos puxo 100 euros e recuperou 10, cada un deles gastou 90 euros.
E como son tres a conta é moi fácil: 3X 90= 270 ou se se quere: 90+90+90= 270
270 euros aos que cómpre sumarlle os 20 euros de propina ao camareiro:
270 + 20= 290 euros.

A cuestión é, se gastaron 290, pero xuntaron 300, onde van os 10 euros que faltan?

Sorprendido?

Podes repasar as contas.

Confeso que cando mo contaron por primeira vez non só conseguiron enganarme, senón que me custou moito traballo comprender onde estaba a trampa.

Quizais a ti non conseguín engañarte e foses quen de descubrir o truco á primeira. Pero a miña experiencia dime que a maioría da xente non sabe moi ben onde van eses dez euros que faltan.

É igual, porque independentemente de se caíches na engano ou non, eu asegúroche que somos moitos os que "picamos", e entón a pregunta neste caso debería ser por que funciona este truco?

Funciona polo mesmo que tendemos a considerar a frase "Aprender galego é unha perda de tempo, se todos falásemos inglés non habería problemas para entenderse". É dicir, funciona porque nos dous casos se segue a mesma estratexia, formular mal o problema. E non só o problema está mal formulado, senón que se xuntan verdades, moi, moi evidentes, cunha mentira de xeito que o conxunto parece correcto..."

CUESTIÓNS
1- Indica onde está o problema dos 300 euros mal enunciado.
2- Agora repara na afirmación do título:"Aprender galego é unha perda de tempo, se todos falásemos inglés non habería problemas para entenderse" Redacta unhas 20 ou 25 liñas para responder por que é un insulto á intelixencia tal afirmación ou cal é mentira que presenta este prexuízo. Razoa a resposta con varios argumentos.

Dámosche dúas pistas ou puntos de apoio para elaborar esa resposta:
- Un refrán: "O saber non ocupa lugar".
- Un dito de Castelao, que seguro lembras, sobre as linguas e o ser humano.

3-A posteriori, ou se non sabes por onde saír, podes seguir lendo e rematar o CAPÍTULO 3, páxina 42-49 do libro En Galego, por que non? de Núñez Singala. Cando remates sinala as semellanzas e diferenzas entre o que ti deches como resposta na pregunta anterior e as que aporta Nuñez Singala. Boa lectura!

Comentarios (0) - Categoría: SOCIOLINGÜÍSTICA - Publicado o 02-04-2020 09:48
# Ligazón permanente a este artigo
DÍA MUNDIAL DO TEATRO: 27 de marzo
Agora que estamos a pasar unha terrible praga pode ser un bo momento para che propor unha actividade sobre esta obra de teatro de Roberto Vidal Bolaño:



Despois de ver o vídeo realizaremos a lectura dalgunha das escenas desta obra do PDF antes de responder ao seguinte cuestionario:

1- Como se chama a obra sobre a que estamos traballando?
2- Por que cres que leva este título?
3- A meirande parte dos personaxes desta obra que son? E que sagrada misión teñen?
4- O xénero teatral formalmente identifícase porque establece un diálogo (entre os personaxes ou entre un actor/actriz ou actores/actrices e o público).
En canto ao contido defínese por presentar un conflito (un enfrontamento de ideas) que ás veces se resolve felizmente, outras remata en desgraza.
Na presente obra, cal cres que é o principal conflito que se presenta?
5- Esta obra é unha traxedia ou unha comedia? Por que?
6- Esta obra ten unha temática crítica. A chamada é unha das escenas que destacamos. Realiza un breve comentario do seu contido crítico.
7- Gustaríache facer unha pequena representación teatral esta ou outra semellante? Por que?
Comentarios (0) - Categoría: TEATRO - Publicado o 26-03-2020 08:39
# Ligazón permanente a este artigo
Para un día 21 de marzo: Día Mundial da Poesía

Poesía é expresión de sentimentos en verso, con musicalidade e ritmo, procurando tal vez a beleza ao falar de emocións.

Sentir é isto:



Tamén pode ser isto:




Ou isto outro:



ACTIVIDADE POSTERIOR A ESCOITAR OS POEMAS:
Trata de descubrir que sentimentos e emocións chegaron a enchoupar a túa roupa de diario. Cales desas emocións expresadas dos tres chegaron a ti? Cóntamo!
Comentarios (0) - Categoría: POESÍA - Publicado o 18-03-2020 13:48
# Ligazón permanente a este artigo
Reportaxe: 8 de marzo

Elabora unha reportaxe sobre como naceu o 8 de marzo, consultando as páxinas do libro 179-180.


Un exemplo de xornalismo con voz de muller: Mari Luz Morales.
Comentarios (0) - Categoría: VOZ DA MULLER - Publicado o 06-03-2020 06:57
# Ligazón permanente a este artigo
A TOPONIMIA DE MARÍN
Imos traballar sobre a Toponimia de Marín.

Dúas cuestións previas:

Sabías que...
A toponimia en Galicia é a máis rica da Península. En Galicia conservamos a metade dos topónimos do conxunto do Estado?
Sabías que...
A toponimia de Marín foi a primeira en contar cun estudo propio feito por Elixio Rivas dende o Colexio San Narciso ?

Imos logo fachendear de topónimos!

Traballo en grupo ou individual.
A) Preparamos os contidos para realizar unha gravación explicando 10 topónimos de Marín.
Os lugares nos que ti vives, os espazos nos que te moves a diario teñen nome, imos saber por que se chaman así.

Procurar a orixe de 1O topónimos e coñecer a súa orixe:
- Preromana, latina, xermánica, árabe, lingua romance...

Procurar o seu significado:
- Que quere dicir o topónimo se é un orónimo (describe a forma do terreo) ou antrotopónimo (deriva do nome dunha persoa), ou un zootopónimo (ten relación con algún animal), ou fitotopónimo (aluden ás árbores ou as plantas), ou hidrotopónimos(fan referencia á auga, ríos), haxiotopónimos (levan o nome dun santo ou construcións relixiosas), etc...

Se eles o fixeron por que non o intentamos nós tamén?



Presentación do traballo: Unha vez preparado o texto cos des topónimos escollidos, estudados e documentados, poderíamos rodar
un vídeo cun móbil para podelo proxectar na aula, pero á volta ás aulas, mellor.

Comentarios (0) - Categoría: AS RAÍCES DA NOSA IDENTIDADE - Publicado o 02-03-2020 06:46
# Ligazón permanente a este artigo
Para a proba da 2ª avaliación

Unidade 5
- Lectura e comprensión: A entrevista: Sés.
- Día da Paz.
Léxico: Os medios de comunicación. páx. 112
Abreviaturas, siglas e acrónimos. 113

Lingua e sociedade: Normalización e Normativización. páx.114
A normativa galega no tempo (esquema)páx. 115
Da lectura do libro En galego por que non?
Introdución, Combater simplificacións e prexuízos.

Literatura: A narrativa: elementos dos textos narrativos: Historia, narrador, personaxes, tempos e espazo, o receptor.
A estrutura ou orde dos acontecementos no texto narrativo. páx. 118-119- 120
- Recursos literarios nun poema de Celso Emilio Ferreiro.

Gramatica:Repaso: Verbos regulares.
Pronomes persoais
Colocación de pronomes átonos



Despois da proba escrita:

- Obradoiro de expresión: Traballo en grupo ou persoal: A música en galego.
Comentarios (0) - Categoría: Xeral - Publicado o 11-02-2020 07:43
# Ligazón permanente a este artigo
IMOS COS PRONOMES

Pronomes persoais

OS PRONOMES PERSOAIS ÁTONOS en galego teñen unha certa dificultade, especialmente para os que falan máis castelán que galego ou para os neofalantes. Imos logo darlle un repaso a colocación correcta destes pronomes neste curso, xa que o ano pasado xa os vimos.

Exercicios iniciais

Por último neste rápido repaso lembremos de novo o uso do "te" e do "che" e o uso de "llo/lla" e "llelo/llela".



Aquí quedan unha chea de exercicios cos pronomes e a súa solución.


Pronomes persoais

Categoría: GRAMÁTICA - Publicado o 31-01-2020 06:18
# Ligazón permanente a este artigo
[1] ... [5] [6] [7] 8 [9] [10] [11] ... [34]
© by Abertal

Warning: Unknown: Your script possibly relies on a session side-effect which existed until PHP 4.2.3. Please be advised that the session extension does not consider global variables as a source of data, unless register_globals is enabled. You can disable this functionality and this warning by setting session.bug_compat_42 or session.bug_compat_warn to off, respectively in Unknown on line 0