DE LINGUA EN LINGUA


BLOGUE DE LINGUA GALEGA DO CPI DE PONTECESURES
Hai quen bota a lingua a pacer con moita facilidade; outros chegan a perderse pola lingua ou teñen que morder a lingua para non irse da lingua. Nós, neste caderno de bitácora, imos tirar da lingua para dicir todo aquilo que temos na punta da lingua aínda que fiquemos coa lingua fóra. Tentaremos non ser lixeiros de lingua, ou si, se cadra...pero nunca malas linguas...Iso deixámosllelo ás linguas viperinas, que cospen veleno. Quizais cheguemos a ter don de linguas, mais o que nos importa de verdade é que a nosa lingua vaia de lingua en lingua.

O meu perfil
 CATEGORÍAS
 WEBS RECOMENDADAS
 FOTOBLOGOTECA
 DESTACADOS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO

O LEÓN DE PEL BRANCA NON CHEGA

Nove da mañá. As radios anuncian guerras.
A noite das amargas pistolas ameaza con volver.
¿A onde fuxiron os pianos suicidas?
Miles de corazóns tinguidos de odio
Envían paquetes cheos de calafríos vermellos.
Desespero.
¿Como chora o piano cando as súas notas non son escoitadas?
Alguén pregunta.
Non se oe resposta na habitación dos xerróns podres.
Seguen chovendo do ceo as negras entrañas do inferno.
Das covas dos países saen diaños capaces de matar.
¿Onde irá o león de pel branca?

ALUMNADO 2º ESO D
CURSO 2011/2012
Comentarios (3) - Categoría: A FORXA DAS LETRAS - Publicado o 27-10-2011 09:42
# Ligazón permanente a este artigo
FERNANDO QUERE MEDRAR
Fernando tiña unha teima. Necesitaba ser máis alto, facíalle falla medrar uns 20 cm máis ou menos.
Fernado era un neno loiro de ollos azuis, tiña 5 anos e soamente medÍa 98 cm. Era o máis pequeño da súa clase, pero iso non era o que lle preocupaba, o maior dos seus problemas, era, que non chegaba a alacena para coller as chocolatinas que tanto lle gustaban. Tamén o ser pequeño dáballe outro tipo de problemas, como as burlas dos seus compañeiros ou incluso algún comentarios dos profesores como por exemplo: ``A este rapaz na casa non lle deben dar moitos ``petisuis´´ porque mira que pequeno é´´.
Él estaba farto de todo iso así que ideou un plan. O seu plan consistía en atar unha corda aos pés e logo a mesma á correa do seu can (un``Haski Siberiano´´)Lis, e logo facer o mesmo paso coas mans, pero en vez de atalas a un can pensou que sería mellor atalas ao poste da luz.
Cando Lis comezou a correo, o pobre can case afoga, e Fernando o único que conseguiu foi dislocar un ombro.
Seus pais berráronlle bastante, pero non o suficiente como para que o rapaz deixara a un lado a súa teima.
Despois de varios días ocorréuselle un novo plan, pero primeiro decidiu que sería mellor que lle curase o ombro. O plan ocorréuselle despois de ver unha apisonadora diante da súa casa. Veu como ao pasar por enriba do asfalto o estiraba un pouco, así que pensou que se el se poñía debaixo da máquina ao mellor tamén o estiraba, así que decidiu facelo.
Á mañá seguinte, Fernando ergueuse cedo. Mirou pola fiestra e, xusto como el tiña previsto, a apisonadora estaba en marcha.
Vestiuse e almorzou o máis rápido posible, iso sí sen espertar aos seus país. Saíu da casa e dirixiuse rapidamente á estrada onde estaba traballando a máquina. Fernando como era tan pequeno, pasou desapercibido entre a xente, polo que non lle foi moi difícil chagar ao lugar desexado.
Unha vez alí, deitouse na estrada, e xusto cando a apisonadora lle ía pasar por enriba, a súa veciña María Xosé sacouno de alí rapidamente. O rapaz quedou enfadado porque non lograra o seu propósito.
Cando os seus país se enteraron do que o seu fillo fixera, quedaron abraiados. Non sabían como podían facer para castigar aquela trasnada, así que antes de poñerlle o castigo preguntaronlle por que fixera iso.El respondeu que era para ser máis alto, xa que no colexio burlábanse del e tamén porque non chegaba a alacena onde estaban as chocolatinas favoritas.
Despois dese testemuño á súa nai ocorreuselle o castigo perfecto: ``NON VOLVERÁS PROBAR ESAS CHOCOLATINAS NA TÚA VIDA´´.
Fernando levou unha grande decepción, ata se lle quitaron as ganas de intentar alguna outra cousa, así que, despois daquel día, Fernando foi coñecido como: ``FERNANDO O NENO QUE QUERÍA MEDRAR POR UNHA CHOCOLATINA´´.

Carla Constenla Barral
2º ESO Curso 2011/2012
Comentarios (3) - Categoría: A FORXA DAS LETRAS - Publicado o 24-10-2011 13:14
# Ligazón permanente a este artigo
ALBERTO RIVAS DE JESÚS
http://www.youtube.com/watch?v=R34JUFUxuIE
velaquí deixo un enlace coa manifestación que houbo na praza do Obradoiro o 15-O.
Un saúdo
Comentarios (0) - Categoría: COMENTARIOS ALUMNADO - Publicado o 24-10-2011 12:58
# Ligazón permanente a este artigo
O SOÑO DE ETHAN

Un dia pola mañá espertei e vin que me estaban a facer o almorzo
os xogadores da selección española: Fábregas o colacao,Villa as galletas,
Iniesta os ovos, Xavi os cereais e Casillas foime comprar o pan. O que me acabara de pasar resultoume moi insólito. Entón díxenllelo aos meus amigos pero non foi boa idea porque me insultaron dicíndome:"Cala chulito". Así que díxenlles a todos os meus amigos que viñeran comer á miña casa.E efectivamente aí viron que Xabi Alonso estaba facendo as hamburguesas e Silva
as patacas fritidas. Eu quedei rindo da cara dos meus amigos avergonzados, polo mal que quedaran. Á tarde fomos todos ao 3x3. Por mala sorte Fábregas doume co balón na barriga e empezoume a doer tanto que espertei e dinme conta de que era todo un soño.

Ethan Potel Gómez

1º ESO Curso 2011/2012
Comentarios (10) - Categoría: A FORXA DAS LETRAS - Publicado o 24-10-2011 12:48
# Ligazón permanente a este artigo
IRMANDADES DA FALA E RAMÓN CABANILLAS



A OBRA TEATRAL O MARISCAL BASÉASE NA FIGURA LENDARIA DE PEDRO PARDO DE CELA. LE ESTA INFORMACIÓN NA GALIPEDIA:

http://gl.wikipedia.org/wiki/Pardo_de_Cela

PODEDES VER UN FRAGMENTO DA REPRESENTACIÓN QUE FIXO O CENTRO DRAMÁTICO GALEGO EN MONICREQUES:

Comentarios (0) - Categoría: TEORÍA 4º ESO - Publicado o 20-10-2011 13:32
# Ligazón permanente a este artigo
RAMÓN CABANILLAS


Resolve esta caza do tesouro sobre O Mariscal Pardo de Cela:



Neste documental fálase sobre a figura histórica de Pedro Pardo de Cela:

Comentarios (0) - Categoría: TEORÍA 4º ESO - Publicado o 20-10-2011 13:27
# Ligazón permanente a este artigo
A DIVERSIDADE LINGÜÍSTICA NO MUNDO
DISTINTAS SITUACIONS LINGÜÍSTICAS NO MUNDO. ESTATUS LEGAL DAS LINGUAS. EXEMPLOS EN EUROPA

PAÍSES MONOLINGÜES
-Só se fala 1 lingua en todo o territorio.
-Hai moi poucos casos no mundo. Calcúlase que no mundo hai aproximadamente 4.000 linguas distribuídas en 171 países.

LINGUA OFICIAL
-A lingua falada é a que está recoñecida na Constitución dese país.
PORTUGAL-portugués
ISLANDIA-islandés


PAÍSES MULTILINGÜES CON EQUILIBRIO LINGÜÍSTICO

-Dentro do país fálanse varias linguas pero cada unha delas só se emprega nalgunha rexión. Por tanto, o país é multilingüe pero as rexións son monolingües.
-Todas as linguas teñen un uso semellante.

LINGUAS OFICIAIS TERRITORIAIS

-A Constitución do país recoñece como oficiais todas as linguas, cada unha no seu territorio.
SUÍZA: -alemán
-francés
-italiano
-retorromano
BÉLXICA: -flamengo
-francés.


PAÍSES MULTILINGÜES CON DESEQUILIBRIO ENTRE AS LINGUAS

-Hai unha lingua que se emprega en todo o país pero hai rexións que teñen ademais a súa propia.

LINGUA DOMINANTE

-Teñen máis falantes dentro do país.
-Úsanse máis en determinados ámbitos (comercio, ensino, administración...) ou entre as clases altas.
-Aínda que haxa máis linguas no país, esta é a única que se recoñece na Constitución como a de todo o estado.
ESPAÑA- español
FRANCIA-francés
REINO UNIDO-inglés
ITALIA-italiano
ALEMAÑA-alemán
HOLANDA-neerlandés
DINAMARCA-danés
TURQUÍA-turco

LINGUAS AMEAZADAS OU MINORIZADAS

-Corren o risco de perderse se non aumenta o seu uso.
-Teñen menor número de falantes dentro do país cás dominantes (aínda que ás veces son moi faladas noutros países ou poden ser maioritarias na súa rexión).
-Son tan importantes como as dominantes porque cumpren as funcións de calquera lingua: a comunicación e a de identidade cultural.
-Están declaradas cooficiais xunto coa dominante só nunha parte do estado.
ESPAÑA- galego, euskera , catalán
GRAN BRETAÑA:gaélico-escocés, galés


LINGUA TOLERADA

-Non aparece recoñecida na Constitución do país
FRANCIA:bretón, occitano, catalán, euskera, alemán e corso
ITALIA:francés, alemán, esloveno, sardo, ladino, friulano
ALEMAÑA: frisón
BÉLXICA: alemán
HOLANDA: frisón
DINAMARCA: feroés, groenlandés.

LINGUA PROHIBIDA
-Á parte de non estar recoñecida, prohíbese por lei o seu uso
TURQUIA: kurdo


MAPA DAS LINGUAS MINORIZADAS EN EUROPA:

http://www.consellodacultura.org/cdsg/loia/mapas.php?Indice=0&idioma=1
Comentarios (0) - Categoría: TEORÍA 4º ESO - Publicado o 14-10-2011 12:27
# Ligazón permanente a este artigo
A DIVERSIDADE LINGÜÍSTICA NO ESTADO ESPAÑOL
Linguas do Estado Español:
O galego
Fálano preto de 2 millóns de persoas dun censo de 2.800.000 e compréndeo case a totalidade.. Datos do Mapa Sociolingüístico de Galicia: o 99% enténdeo, o 86% sabe falalo, competencia escrita máis baixa, pero grazas á entrada no ensino aumentou. A perda da transmisión interxeracional e o descenso de coñecemento e uso entre o sectores urbanos e a poboación xuvenil alertan sobre a súa situación xa que só o 38% da poboación o ten como lingua única de uso habitual. Un feito importante para o avance no proceso normalizador do galego foi o seu recoñecemento legal na Constitución Española, o Estatuto de Autonomía e a Lei de Normalización Lingüística. Ese novo status legal da lingua permitiu gañar nas últimas décadas usos e funcións, así como prestixio social.
Por outra banda, cómpre sinalar que é unha lingua cunha rica tradición literaria que chega dende a Idade Media ata os nosos días, con épocas de auxe e outras de decadencia. Só é cooficial en Galiza, no resto das zonas onde é a lingua habitual os galegofalantes non teñen garantidos os seus dereitos. O galego é lingua habitual na Asturias Eo-naviega (uns 50.000 falantes), no Bierzo occidental (León) e nas zonas limítrofes de Zamora cuns 25.000 falantes e tamén no Val do Ellas (Cáceres), empregado por unhas 5.000 persoas.
O astur-leonés
Ten dúas variedades:
a) O bable esténdese pola Asturias centro-oriental e franxa occidental de Cantabria. Cifras de falantes moi dispares: entre os 100.000 e os 450.000. O Estatuto de Autonomía declara que gozará de protección, mais o Parlamento Asturiano rexeita declaralo idioma cooficial. Salvo en activos e reducidos círculos, a súa normalización non é promovida.
b) O mirandés do concello de Miranda do Douro, con 10.000-15.000 falantes. Recentemente foi recoñecido polo Estado Portugués, pero ten que enfrontarse á enorme caída da súa transmisión interxeracional.
Graficamente diferéncianse en que o bable toma como referencia a ortografía castelá e o mirandés a portuguesa. No resto do seu territorio orixinario está practicamente desaparecido.
O catalán
Fálano uns sete millóns de persoas (a meirande parte bilingües) distribúense en Cataluña (agás o Val d’Arán), as zonas limítrofes de Aragón, as Baleares, gran parte da Comunidade Valenciana, a cidade sarda de L’Alguer (Italia), o Rosellón en Francia, Andorra e El Carxe (Murcia).
É oficial en Andorra e cooficial en Cataluña, Baleares e Valencia ( valenciano).
A súa recuperación en Cataluña colócana como unha das linguas minorizadas de Europa en mellor situación. A pesar de enorme inmigración vivida pola Comunidade, o mantemento dos seu prestixio, a súa ampla distribución social (nunca foi abandonada polas clases dominantes) e unha decidida política normalizadora subscrita pola case totalidade do arco político describen un panorama prudentemente optimista. Nas Illas Baleares e, sobre todo en Valencia, a situación é menos favorábel. En Francia e en Sardeña é difícil.
O éuscaro ou vasco
É a única lingua preindoeuropea existente na Europa occidental. Conta cuns 600.000 falantes (todos bilingües): 500.000 en Euskadi, norte de Navarra e o Condado de Treviño burgalés e uns 90.000 en Iparralde (País Vasco francés).Na actualidade, o éuscaro estase a recuperar entre a xente nova en Euskadi grazas á política lingüística levado a cabo polo Goberno vasco. En zonas de Biscaia e Guipúscoa aumenta o número de individuos co éuscaro como lingua inicial, iso significa que pais que aprenderon a falar en castelán, lle falan vasco aos fillos.
A enorme diferenza entre os dous sistemas lingüísticos dificulta unha maior expansión normalizadora. A sociedade vasca dálle un alto valor ao seu idioma.
O aragonés
Fálase nalgúns vales pirenaicos ao norte da provincia de Huesca unhas 15.000 persoas. A súa supervivencia está ameazada ao non contar con ningunha protección nin recoñecemento legais, malia a que o Estatuto de Autonomía 1982 instaba á súa protección. O certo é que está a sufrir un proceso de abandono relegando o seu uso ao ámbito das relacións familiares e veciñais.
O aranés
Variante do gascón, unha das catro modalidades do occitano, é a lingua habitual dunhas 3.800 persoas, máis da metade da poboación do Val d’Arán (Lleida). Protexido polo Estatuto de Autonomía de Cataluña, estase a impartir no sistema educativo obrigatorio.

Consultade este mapa que amosa o territorio destas linguas:

http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Dialectos_del_castellano_en_Espa%C3%B1a.png

Estes son os datos de uso do galego do 2013, segundo o INE:

http://praza.gal/movementos-sociais/8383/o-galego-segue-perdendo-terreo-sobre-todo-entre-a-mocidade/


Nesta páxina do Consello da Cultura Galega temos varias gráficas que nos axudan a entender a situación social do galego:

http://consellodacultura.gal/arquivos/cdsg/loia/socio.php?idioma=1&id=3

Como curiosidade, ollade este vídeo dun falante de galego de Estremadura:

https://www.youtube.com/watch?v=Wrs_ZB8Ruq0

Ou este programa da TVG sobre o tema:

https://www.youtube.com/watch?v=RU2ZiZOdcOg
Comentarios (0) - Categoría: TEORÍA 4º ESO - Publicado o 14-10-2011 12:21
# Ligazón permanente a este artigo
AS IRMANDADES DA FALA, RAMÓN CABANILLAS, GRUPO NÓS



[slideshare id=40864906&doc=cazadotesouro-141029065305-conversion-gate01]

Unha das facetas intelectuais de R. Otero Pedrayo foi a de orador. Como exemplo, podemos escoitar este discurso do escritor na coroación poética de Ramón Cabanillas, que tivo lugar na Alameda de Padrón, polas festas da Pascua de 1958. A audición acompáñase dalgunhas fotos do evento, que evidencia a expectación que suscitou este acto. Despois de escoitardes o discurso, tratade de responder estas cuestións:

1. No discurso hai continuas referencias á importancia de Padrón como lugar emblemático da cultura galega. Por que podemos supor que se seleccionou esta vila para o acto de homenaxe a un poeta que non era de alí?

2. Inicia o discurso referíndose á importancia da poesía para a humanidade. Intenta explicar a súa reflexión sobre este asunto.

3. Ao longo da alocución Otero refírese á Pascua e á primavera (época na que se celebra a festividade) como unha alegoría relixiosa do renacer de Galicia no ollar dos novos poetas. Explícaa

4. Referímonos na clase á firmeza de Otero na defensa do galego en pleno franquismo. Pode servir de exemplo este discurso? Para responderes, fíxate en que, ante unha das autoridades provinciais do franquismo, o Gobernador Civil da Coruña ao que saúda ao principio, critique que o antigo Hospital Real dos Reis Católicos se dedicase catro anos antes do acto a Parador Nacional de Turismo. Bota, ademais, en falta a un profesor de filosofía chamado Santiago Montero Díaz, cuxa curiosa evolución ideolóxica se recolle neste artigo da wikipedia, personalidade naqueles anos pouco afín ao réxime franquista . Por riba, o lema escollido para rematar o discurso, título dun poema de Rosalía, empregouse para finalizar artigos, discursos durante a época das Irmandades da Fala. Cal é ese lema?:
https://es.wikipedia.org/wiki/Santiago_Montero_D%C3%ADaz

5. Finalmente hai referencias, evidentemente, á obra poética de Cabanillas. Que libros lembra del?

6. En canto á forma do discurso, que calificativos seleccionarías para referirte á oratoria de Otero Pedrayo?

7. Imaxina que es reporteiro/a do desaparecido xornal compostelán La Noche, que xa daquela incorporaba algún artigo en galego, e redacta a noticia de prensa sobre esta homenaxe. Debe incluír os seguintes apartados en parágrafos independentes:
a) Lugar, data, personalidades asistentes á homenaxe.
B) Referencia á importancia de R. Cabanillas na historia da literatura galega.
c) Partes do discurso de Otero Pedrayo.
d) Referencia final a como acolleu o público padronés o acto e ás festas da Pascua.





Escoitade tamén esta conferencia que deu en Buenos Aires ante a colectividade galega en 1959, que evidencia a importancia da actividade cultural galeguista da capital arxentina cando en Galicia reinaba o silencio e a represión franquista:

Comentarios (0) - Categoría: TEORÍA 4º ESO - Publicado o 14-10-2011 12:15
# Ligazón permanente a este artigo
ESCRIBE AQUÍ OS TEUS TRABALLOS
Comentarios (10) - Categoría: COMENTARIOS ALUMNADO - Publicado o 13-10-2011 10:43
# Ligazón permanente a este artigo
1 [2]
© by Abertal