Falar galego como afirmación e sostén da herdanza que levamos no corazón.
Unha susbstancial aposta de alumnos dos cursos de idioma galego de Bos Aires pola cultura de Galicia

O meu perfil
oterzodafala@gmail.com
 CATEGORÍAS
 FOTOBLOGOTECA
 RECOMENDADOS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO
 ANTERIORES

23/04/2016 - Buenos Aires celebra Galicia
Por Alicia Lago Roca.


Chegou o día !
Imos alá.
Buenos Aires celebra Galicia. Moita cousa para facer. Moita cousa para contarvos, porque
nós, galegos de Arxentina, celebramos a nosa orixe.
Cunha idea colectiva apareceu o mapa, esa representación da terra que arrinca bágoas de emoción, cheo de alfinetes con cadansúa historia de vida en dous continentes.
O mapa que nos une a todos, os de aquí e os de alá pero tamén é unha ponte entre pasado e presente.
Sempre co mapa os luxos que nos damos: Iolanda Castaño e Xavier Alcalá ubicando os seus lugares e Luis González Tosar, un poeta buscando a Insua dos poetas.
O Presidente da Xunta y o alcalde de Santiago deixando cadansúa pegada no mapa das orixes.
A nosa Delfina -a de Zas-, a señora que veu preparada cunha lupa, a velliña de Guntín...
Os da Mariña, os da Costa da Morte, o señor de Cee que veu comprobar se aínda estaba alí o seu "pincho", os da Terra Chá, os da raia, ata algún leonés...
Ignacio, o taxista de Lugo de vacacións en Buenos Aires axudando a atopar as aldeas perdidas. ..
As nosas amigas de Ponte do Porto, a familia de Miño, os de Ordes... Galegos e galegas que o primeiro que fan cando comeza a festa é buscar o mapa do Terzo.
Nunca tantos coma desta vez.
As rapazas de Santiago-emigradas novas-, os das Rías Baixas, os ourensáns, os que xa perderon o nome dos Concellos dos avós...
Tantos e tantos que haberà que ir pensando nun mapa máis grande que poida conter tanta morriña.
Aínda que pareza estraño, non somos quen de facer resumo da festa coa que por terceira vez esta cidade homenaxea ós que baixaron dos barcos para facer outra Patria.
Por tantos ollos con bágoas, por tantas "gracias" que escoitamos, por tantos encontros e reencontros, por tantas historias compartidas no noso chiringuito, porque escoitamos un pai dicìndolle a seu fillo " tu abuela hablaba igual que estas señoras" ... por tanto amor á Terra ...por todo. Por todo é que poñemos o esforzo e o tempo.
É marchamos contentos para a casa !
E ata outra!
Comentarios (0) - Categoría: As Nosas Historias - Publicado o 28-04-2016 21:16
# Ligazón permanente a este artigo
24/02/2016 - Aniversario de Rosalía de Castro.
Sempre lembramos a Rosalía!
Sempre a lemos, ás veces a cantamos.
Nunca a esquecemos.
Hoxe 24 de febreiro é especial, visitámola no medio das roseiras do "Rosedal de Palermo", no Xardín dos poetas ás 10,30. Alí, entre tantos escritores e poetas, hai unha parte verde e fermosa de Galicia.
A xente do Terzo da fala deixa rosas no busto e poemas no aire de Palermo para a máis grande de todas.
Comentarios (0) - Categoría: As Nosas Historias - Publicado o 25-02-2016 19:43
# Ligazón permanente a este artigo
“A miña avoa Cata” - 04/11/2015.
Por Susana García Otero


Catalina Pose de Otero, a miña avoa Cata, non era galega, mais foi ela quen me inculcou o amor por Galiza, cando, como unha lareira, nos daba luz e calor, mentres nos narraba as historias e anécdotas da familia. Despois do seu pasamento, ós 93 anos, as xuntanzas familiares non foron iguais, mais ela sigue viva nas lembranzas da miña infancia, das vacacións nas praias de Montevideo ou das “romarías” do Teatro Avenida, a onde iamos xunto coa miña nai e coa miña tía Celta.
De pais galegos, don Manuel Pose de Malpica, na Coruña, e Pilar Maya, de Tui, ela nacera en Montevideo, e cando só tiña seis meses a súa familia se radicou en Bos Aires. Non falaba galego, quizais porque a súa nai morreu cando ela tiña 6 anos e foi criada xunto cos seus irmáns por mulleres arxentinas contratadas polo seu pai ata que ela e máis a súa irmá máis vella tiveron idade para coidar os máis pequenos. Só repetía algunhas frases e refráns, con eles transmitíanos o seu amor pola lingua. Con 15 anos casou con Guillerme Otero, un galego nado en Vigo, que traballaba no barco de don Manuel. Tiveron 6 fillos; os dous primeiros morreron cando eran moi pequenos; logo chegou Guillerme e, uns anos máis tarde, Pilar (a miña nai), Celta e Luís. O meu avó sempre falaba de Vigo e un día alá por 1918 decidiu volver á súa terra. A avoa Cata, xunto co seu fillo Guillerme, de só un ano de idade, ficou na casa do seu pai. Pasaron uns meses e non chegaban novas de Vigo. Sen pensalo moito, Cata decidiu viaxar a Galiza. Tiña 22 anos, vivía co seu pai, non pasaba necesidades. Outra muller quizais agardara o regreso do seu home (falamos de 1918), pois ela non, meteu a súa maquina de coser no baúl, para poder traballar como modista por se non atopaba o seu marido e así poder pagar o billete do regreso, e co seu pequeno fillo, marchou buscalo a Vigo. Pola súa banda, o meu avó, que estrañaba á súa muller e ó seu fillo, cada vez que chegaba un barco de Bos Aires ía ó porto, e, sen poder crelo, un día viu a Cata e máis ó pequeno Guillerme descender dun deles. Despois dun tempo volveron a Arxentina mais as cousas en Bos Aires cambiaran. O barco de don Manuel afundira e non houbo cartos para sacalo do río. Guillerme comezou a traballar cruzando pasaxeiros no bote no Riachuelo entre Avellaneda e A Boca; Cata pasaba o ferro ás camisas dos capitáns do barco. Sempre lembraba aquela vez que queimou unha , entón púxoa debaixo das outras para que, cando o capitán a usase, estivese lonxe de Bos Aires; como ría, dicindo: “As cousas que o capitán diría de min!” Ou cando tivo que subir a un barco pola escaleira de corda; entón, atou as súas faldras como se fosen pantalóns, cargou os vultos sobre os ombros e gabeou. Nada a asustaba; sempre miraba para diante. Era feliz, cando os seus seres amados eran felices. Cando os seus fillos eran nenos, sempre os disfrazaba para o entroido. Un ano, non lembraba por que, non fixera os disfraces. Unha amiga, abraiada, preguntoulle polo motivo. Ela pensouno un momento, e logo estivo toda a noite cosendo e ó outro día, os catro nenos tiñan cadanseu disfrace. Encantáballe ir ó centro e mercar agasallos para todos. Ía polos meus libros de Literatura, e sempre me traía algún outro recomendado polos libreiros como regalo. Moitos anos despois, os vendedores da libraría Pardo lembraban aínda a señora que levaba os libros para a súa neta. Despois da morte do meu avó, e durante case 20 anos, viaxou todos os veráns a Montevideo, visitar á súa curmá, e moitas veces ía eu, de nena, colgada das seus faldras. Xamais ninguén tomou decisión por ela. Cata decidía ó par do meu avó ou por el, como cando mercou a casa. O meu avó non se decidía. Ela foi, mercouna, e só llo contou cando xa pagara a metade das cotas. Ría lembrando a cara que puxera o meu avó ó recibir a noticia. Sempre ría e nunca elevaba a voz. Morreu rodeada polo amor dos seus fillos, netos e bisnetos, os que aínda hoxe sorrín cando lembran as súas historias, as que, por certo, son moitas para ser narradas neste breve texto.

Fotografía: Avoa de Susana.
Comentarios (0) - Categoría: Traballos do grupo de estudo - Publicado o 04-11-2015 23:34
# Ligazón permanente a este artigo
E de novo Bos Aires celebrou Galicia A visión parcial da festa desde o “chiringuito” de O Terzo da Fala. - 04/11/2015.
Impresións dos integrantes de O Terzo da fala - Agradecemento especial a nosa columnista Alicia Lago Roca.

Na mesma avenida mítica, na que pisaron tantos miles de paisanos, na que loitaron a súa propia guerra de dous bandos rúa por medio en cadanseu bar; na dos desfiles de colectividades ó compás de milleiros de gaitas; na Avenida de Maio da que falaban os que volvían e coa que soñaban os que agardaban para embarcar, esta Buenos Aires porteña, a Bos Aires galega, celebrou Galicia.
A nosa agrupación O Terzo da fala participou cun “chiringuito” propio como xa fixera na primeira edición. Desta vez, cun espazo máis longo gañado a forza de traballo e representación, debuxamos na rúa –con teas, fotografía xigante, pólas de carballo, loureiro e piñeiro galego e bandeiras- unha fraga galega. Habitada por meigas como calquera fraga das épicas literarias e por árbores da Terra medrou ata se converter nunha atracción que convidaba a ser visitada e percorrida.
Por veces, unha rubia galega de nome Berta ideada por Celín e debuxada maxistralmente por Norberto chamaba a rapaces e adultos para que lle axudasen a atopar o rabo perdido. A cambio, algunha lambetada para os nenos e unha garantía de sorrisos cómplices para facer a foto. Di a nosa Marita que os nenos gozaban coa vaca porque “era para eles, para non aburriren coas cousas de grandes”. Pero como os galegos temos unha ligazón co gando, a Berta convocaba tamén os pais e os avós que xogaban como nenos a poñerlle o rabo.
E se os nenos recibían algunha larpeirada, para os maiores había como agasallo follas de loureiro para facer cachelos como Deus manda e poesías de poetas que sentimos amigos: Helena Villar Janeiro, Eduardo Estévez e o Mestre Manuel María. Non eran estes os únicos regalos: unha fermosa serie de fotografías de bosques galegos acompañada de versos escollidos. Unha, a de Helena Villar Janeiro, inédita e especial para esta celebración cun haiku que moito lle agradecemos. Para recibilas, debían acreditar –con algo de axuda- algún coñecemento da lingua relacionando unha palabra co seu significado. Segundo as meigas Lela, Marisa e Susana, todos querían participar aínda que non soubesen galego dabondo. Cando acertaban, a frase era: “Regáloche un bosque galego”.
Igual que o ano pasado houbo mapa de Galicia. Un mapa xa cheo de alfinetes marcando os lugares de orixe de tantos e tantos emigrantes que tiña desta vez un título “E ti, de onde vés sendo”. Ó longo do día foise enchendo coas pegadas de galegos e galegas de orixe que buscaban a súa aldea ou a súa vila con bágoas nos ollos, de fillos e netos daqueles que viñeron, de bisnetos que só coñecían os seus bisavós de nome. Houbo tamén algunha parella de mozos acabados de chegar e algúns que repetían visita e conversa. Manuela Meiga, Alicia, Fabián, Celín, Mirta Gosende e Xosé poden dar fe da emoción presente en cada alfinete colocado. A muller e a irmá dun galego falecido de Ponte do Porco que viñeron, ámbalas dúas por separado, para deixar o seu recordo emocionado nese pequeno recuncho da ría de Betanzos, no mesmo exacto sitio onde o deixara el no 2014 cando aínda habitaba a terra dos vivos. Bágoas nos ollos e un “grazas” cando tocaban o mapa como se tocasen a terra e moitas historias que nos encheron o corazón: a velliña que nunca volveu miraba o mapa pero o que vía era a aldea que deixou, o home que lle contaba ó neto o camiño que fixera para embarcar en Vigo, o recordo permanente, inesquecible e inesquecido, dos moitos que quedaron aquí.
Ò chegar as dúas da tarde, e coa promesa dun importante sorteo de libros en galego para o final, comezou a clínica do Terzo no Auditorio. Tivo a particularidade de ser a primeira, abrindo a quenda de clínicas, cando aínda estaba rematando a procesión. Con todo, encheuse o espazo para escoitar unha lenda da fraga e participar despois lendo as coplas de entroido preparadas por Lela. Moitos terceiros foron responsables do traballo durante a clínica, Cova co seu fermoso traxe, María Elena como fotógrafa, mentres o resto quedaba atendendo na fraga. E xa no final, nove libros de autores galegos, doados en forma persoal polos terceiros, foron facer camiño en novas mans.
A Patricia, que andou por tódolos “chiringuitos” chamoulle a atención a cantidade de mulleres que devecían por facer unha foto coas meigas do Terzo. Ou que pedían o sombreiro para facer de bruxas boas elas tamén.
Mulleres e nenos que fixeron das nosas meigas as persoas máis fotografadas do sábado: alí andarán en centos de fotos, Susana, Marisa, Lela, Manuela, Celín e ata a marabillosa nai do noso Xosé Augusto montada na súa vasoira voadora. As árbores non tiveron tanto éxito fotográfico pero por alí andaron, pólas de carballo na cabeza e no peito, Mirta, Cecilia, María Elena e Alicia.
Para as nosas galegas de traxe típico Isabel e Cova a festa tivo outras características. Isabel, gaiteira oficial da misa e da procesión, tívose que repartir entre as obrigas musicais e a atención do “chiringuito” e Cova estivo connosco demostrando que o sangue novo segue adiante nesta cadea de galeguidade.
“Chiringuito” cheo, daba gloria velo ! Tantas visitas de amigos queridos, imposible contalos pero por alí pasaron terceiras de pura cepa como Ana, Amalia, Sabrina, coas súas familias, Inés, Rosa a nosa anfitriona das épocas do Centro Español, a compaña dos irmáns de Xosé e de Mirta Gosende, as amigas que participan dos Lectores e os do grupo de facebook de Gallegos e descendentes que viñeron facer a foto de familia diante da nosa fraga. E non faltaron a TVG e algún outro xornalista que filmaba meigas e entrevistaba galegas.
Dende a nosa fraga vimos pasar a procesión de Santiago arroupado por centos de gaiteiros, bandeiras e estandartes. Para que o Santo non a botase de menos, apareceu a chuvia que non durou máis que o camiño da procesión ata o escenario.
À tarde, muiñeira para o “Guinnes world record”. Tan longa que ocupaba as dúas rúas completas, chegaba xunta nós e aínda lle sobraban unhas ducias de metros. Para quen vía o espectáculo dende a beirarrúa, parecía un soño ver tanta parella vestida co traxe da súa rexión bailando ò son da Muiñeira de Chantada. Os pés, case sen querer, marchaban a ritmo de muiñeira, tanto que ata Marita bailou ! Para Isabel e o resto dos músicos que asistían dende o escenario mentres tocaban, era imposible non emocionarse ó ver tocando xuntos vellos e novos, fillos ou netos daqueles gaiteiros que xa non están. Había alí a certeza de que Galicia en Arxentina segue sendo Galicia por riba de calquera diferenza ideolóxica ou de pertenza xeográfica. Nesa gran romaría estabamos tódolos que somos e queremos seguir sendo galegos.
O Enterro da Sardiña, o loro pontevedrés, os peliqueiros, moita cousa para ver; moitas comidas típicas para saborear ou cheirar de lonxe, tanta familia traballando xunta como a da nosa Mirta La Gamma, o seu home Enrique e a filla Cecilia transformando o noso espazo nunha fraga, aquelando o que fixese falta como auténticos terceiros. Era tan Galicia en festas que rematou cunha Rianxeira cando xa só quedaban poucos saudando a noite.
A reflexión do final: a alegría de ver tantos nenos e nenas que son os elos dunha longa cadea de galeguidade en América, feita de xeracións que non esquecen de onde veñen. Un exemplo vivo está moi preto de nós: Heleniña, filla de Sabrina que veu de galeguiña bebé no seu carriño no 2014 e andando de meniña galega no 2015. Ela foi o símbolo desta festa en centos de fotos porque leva na súa imaxe dúas verbas: “esperanza e futuro”.
Longa vida ó “Buenos Aires celebra Galicia” !
Comentarios (0) - Categoría: As Nosas Historias - Publicado o 04-11-2015 23:19
# Ligazón permanente a este artigo
OS IRMÁNS - de Atahualpa Yupanqui - 04/08/2015.
Tradución: Susana García Otero


“Eu teño tantos irmáns
que non os podo contar
no val, na montaña,
na pampa, e no mar.

Cada quen cos seus traballos,
Cos seus soños, cada quen.
Coa esperanza por diante,
Coas lembranzas detrás.

Eu teño tantos irmáns
que non os podo contar.

Xente de mans quentes
por aquilo da amizade.
Cun choro, para choralo,
cun rezo, para rezar.

Cun horizonte aberto
que sempre está máis alá
e esa forza para buscalo
con teima e vontade.

Cando parece máis preto,
é cando se afasta máis.
Eu teño tantos irmáns
que non os podo contar.

E así seguimos andando,
curtidos de soidade.
E en nós van os nosos mortos
para que ninguén fique atrás.

Eu teño tantos irmáns
que non os podo contar
e unha irmá moi fermosa
que se chama Liberdade”


(A tradución foi feita na clase de Lingua, sen pretensión literaria nin poética)
Comentarios (1) - Categoría: Traballos do grupo de estudo - Publicado o 05-08-2015 02:35
# Ligazón permanente a este artigo
© by Abertal