Novas informacións e GASPAR na Ría de Vigo. O luns 22 a última hora da tarde estaba facéndose o morto no espigón exterior do Club Naútico de Vigo. Nesta fermosa imaxe, captada por Juan Retolaza, apunta ao sol.

O luns día 22 de setembro, as 14 h, o programa NATUREZA GALEGA emitiu un especial sorbe GASPAR, baixo o título Protexendo o golfiño Gaspar, visitante dos portos galegos. O programa foi moi coidado e falado cos guionistas para tratar de transmitir toda a realidade do arroaz, desmitificar, desmentir e tratar de dar unha visión o máis seria e sistematica sobre os GOLFIÑOS SOLITARIOS EMBAIXADORES.

Agradecer, novamente porque xa llo dixemos a eles, a sensibilidade dos responsables do programa e o exquisito tratamento e respecto sobre o tema.

Agardo que sexa do voso gusto.

O anuncio da proba Gran Premio Turismo de Vigo da Powerboat P1 suscitou a atención da CEMMA dende o primeiro momento, polo que dende o mes de xuño levamos pendentes do evento.

O día 1 de setembro púxose en marcha un dispositivo de seguemento, por parte da CEMMA, de calquera arroaz que entrara na Ría de Vigo, incluíndo ao GASPAR, reforzando así a monitorización rutinaria que mantemos os 365 días do ano en toda a costa galega. Ao mesmo tempo mantivemos contacto directo cos resposnables da Consellería de Medio Ambiente e da Tenencia de Alcaldía do Concello de Vigo, orientado a prever un modelo de actuación durante a fin de semana do 12 ao 14 de setembro, en aplicación dos Protocolos de actuación sobre tartarugas e mamíferos mariños deseñados no ano 2007 pola CEMMA a requerimento da Consellería de Medio Ambiente e Desenvolvemento Sostible da Xunta de Galicia.

A CEMMA asistiu á xuntanza de seguridade da Powerboat no Centro de Salvamento e Seguridade Marítima de Vigo, integrándose no dispositivo de seguridade entre os días 12 ao 14.

Dende o luns día 8, en Moaña, non se recibiron novas da presenza de cetáceos na Ría de Vigo, a seguinte información da presenza dos arroaces na ría responde ao día 17 na costa de Cangas, despois da fin de semana da Powerboat.

Dende o luns día 8 a CEMMA estableceu un control específico na dársena da Estación Marítima de Vigo para detectar ao arroaz GASPAR e analizar os seus movementos. Foi comprobada a súa presenza o día 7 en Vilaboa e o propio día 8 en Teis, o mércores día 10 foi observado durante uns minutos na dársena seguindo ao barco de Cangas e despois en Bouzas. O xoves día 11 foi observado polos responsables, e competidores, da Powerboat, e tamén de motorcies durante a mañá no Berbés, alí, nos propios boxes da Powerboat foron recollidas fotografías que nos cederon amablemente para ilustrar graficamente este post.

Durante o seguemento intensivo realizado entre os días 12 e 14 non se detectou a presenza do arroaz GASPAR en toda a Ría de Vigo, nin se recibiron avisos da súa presenza ata o luns día 15 a partir das 10 da noite en Bouzas, anque moi posiblemente non saíu da ría e toda a fin de semana, así o confirma o aviso de Carlos Pérez Sarti do domingo 14 na Lagoa.

O domingo día 14 foron detectados corenta golfiños comúns na ría polo grupo de Buceo Islas Cíes que deu a alerta á CEMMA, a partir dese momento mantívéronsse monitorizados por parte dos equipos de segumento da CEMMA e do equipo de seguridade da Powerboat. Os animais alimentábanse nas cercanías das Illas Cíes sen achegarse ao perímetro se seguridade da proba.

A CEMMA ten constatada a presenza regular de arroaces (Tursiops truncatus) na Ría de Vigo, anque ocasionalmente poden ser observados golfiños comúns (Delphinus delphis) ou toniñas (Phocoena phocoena) , sobre todo na boca, e, excepcionalmente poden ser observadas outras especies como os arroaces botos (Grampus griseus) ou algunha balea, caso da balea xibarte (Megaptera novaeangliae) ANDURIÑA que entrou na ría no ano 2003.

Nin é posible, nin desexamos, manter unha vixilancia permanente as 24 h sobre GASPAR, xa que tería como consecuencia unha excesiva presión sobre o animal.

A pesar disto, a CEMMA puxo en marcha un equipo de voluntariado denominado Gardiáns do Arroaz GASPAR-GARGAS, co ánimo de manter un apoio necesario sobre GASPAR, un seguemento discreto dos seus movementos e informar da situación na que se atopa ao público.

Este equipo leva funcionando dende o primeiro momento no que foi localizado o golfiño, a principio de ano, e agora, pretendemos darlle un impulso. Deste xeito, para o desenvolvemento deste persoal voluntario serán realizadas xornadas formativas nos vindeiros meses e repartiranse os 10.000 exemplares do tríptico divulgativo que foi editado sobre o animal e o código de comportamento, para ser distribuídos ao longo de toda a costa. A nímate a difundilo. Ao igual que este blog, todo o material editado está rexistrado baixo a licenza de Creative Commons.

Antonio Lago informanos da presenza de GASPAR o domingo 7, sobre as 17:30 h da tarde no porto deportivo de San Adrián de Cobres, en Vilaboa, e o luns 8 sobre as 11:30 da mañá a uns 200 metros dos diques de Metalships & docks en Teis, na Ría de Vigo. Indícanos que non puido facer fotos pero que para outra estará precabido.

Ata o de agora GASPAR batiu o record de permanencia nun mesmo lugar, dende que chegou as nosas costas. É que a Ría da para moito.

O Gaspar frecuenta a Ría de Vigo dende principios do mes de agosto. Realiza percorridos entre os portos de Vigo, Cangas e Moaña, mesmo acompañando aos barcos de pasaxe.

O día 11 de agosto presentouse a uns mergulladores profesionais que traballaban no porto de Vigo dándolles un verdadeiro susto, o que xerou unha situación delicada que transcendeu aos medios de comunciación, afortunadamente esa situación está superada. A CEMMA xa lle deu as pautas de comportamento aos mergulladores e procurou tranquilizar os ánimos.

En cambio seguen a sair as informacións sobre o entrenamento militar de Gaspar, que son afirmacións sen fundamento e totalmente falsas, coa única finalidade de sair un día máis nos titulares.

O pasado martes día 19 Gaspar visitou aos mergulladores da Navalla en Cíes sen ter o máis mínimo altercado con eles, limitose a presentarse e a imitar os seus movementos. Os mergulladores están practicando con éxito a estratexia da indiferencia recomendada pola CEMMA.

Varios mariñeiros que acompañaron as embarcacións tradicionais ao encontro de Brest dirixíronse á CEMMA para comentar que alí atoparon un arroaz exactamente igual que Gaspar, co mesmo comportamento, o mesmo costume de entrar nos portos, de achegarse á xente, etc. Polo que pensaron que era o mesmo arroaz que seguira algúns dos barcos ata alí. Só había unha diferenza, unha forte marca na aleta dorsal.

Esta é a característica anatómica do arroaz Dony/Randy.

Dony/Randy é un compañeiro de fatigas de Jean Floch/Gaspar, ambos navegaron xuntos na Bretaña, mais, este último decidiu virse para as nosas costas.

Unha vez aclarado, os mariñeiros quedaron máis tranquilos ao saber que Gaspar aínda andaba por aquí, algún deles xa tivo a oportunidade de volvelo ver na ría.

Despois de visitar Povoa de Varzim, Vilanova de Áncora e outros portos do norte de Portugal, Gaspar decidiu voltar a Galicia.

O arroaz Gaspar pasou o sábado 26 de xullo, e do domingo, polo porto da Guarda. Así o confirmaron membros de ANABAM, organización que pertence a CEMMA (Coordidora para o Estudo dos Mamíferos Mariños) que vén facendo un seguimento continuo deste cetáceo desde que decidiu instalarse nas costas galegas, onde permanece desde decembro con visitas, tamén, á costa Cantábrica.

No porto da Guarda, segundo as observacións realizadas por ANABAM, soía permanecer nas proximidades das embarcacións fondeadas, dando voltas ao seu redor con breves inmersións. Ao cabo dalgúns minutos, que poden chegar ata quince, busca outra embarcación e repite o mesmo comportamento, preferindo a parte norte do barco ou planeadora fondeada.

Na mañá do domingo puido observase que ao entrar unha planeadora no porto, fixo a espera e, no momento que esta detiña o motor, deu tres golpes coa cola na auga, ao tempo que se achegaba á embarcación.

O 6 de xullo o Gaspar visita o río Douro, o João Luis Teixeira fai unhas boas instantáneas da visita.

A Televisión portuguesa (RTP) emitiu un video no que sae esta web da CEMMA.

Na súa visita a Leixoes, o Paulo Rodrigues e a Marisa mantivéronnos puntualmente informados, deste xeito, Paulo informa da súa presenza en Leixoes o martes día 15 de xullo.

Indica que el está cada vez mais sociáble, comunica moito máis facenso sons de varias tonalidades e non da golpes tan violentos contra os barcos, salta fora da auga, etc.

Nos días posteriores non foi observado pola zona.

Aquí o vemos na popa da embarcación Kuka.

Continúa o seguemento do arroaz Gaspar nas augas próximas á foz do Douro. Está a bater record de permanencia, xa que dende que, o anteriormente coñecido como Jean Floc'h, viaxou dende Francia non parou tanto tempo en ningún porto.

Segue acompañando aos veleiros de regatas que teñen a súa base no porto de Leixoes.

Paulo Rodrigues envía novas fotografías. Nunha delas obsérvase a parte dorsal onde se poden ver novas cicatrices, arrisca demasiado coas hélices!.

Saúdos a tod@s dende Galiza

Comunícanos a SPVS, o Paulo e tamén Ana Rocha que o Gaspar está ben en Leixoes. É um golfinho muito brincalhao, indícanos Ana.

Acompaña aos veleiros de Optimist e a outros barcos da mariña, e pola noite descansa no porto. Esta é unha foto do mércores 25.

Grazas a tod@s polas informacións, coideno.

Despois de facer unha visita a Aveiro, outra volta para o norte.

Os días 21 e 22 foi localizado no porto de Leixoes, Paulo Rodrigues (prodrigues@hotmail.com) envíanos unha completa crónica, relatando como o sábado estivo acompañando os barcos de vela e despois durmiu ao pé dun barco grande.

Tamén envía unhas fotografías recollidas por el mesmo, onde se pode ver a boca do Gaspar atrás da súa embarcación.

Despois de deixar o río Mondego o arroaz, anteriormente coñecido en Francia como Jean Floc'h, continúa cara ao norte.

Os compañeiros da Sociedade Portuguesa para a Vida Salvagem manteñen un seguemento preciso dos movementos do Gaspar e van informando á xente das recomendacións básicas do protocolo de comportamento.

Marisa Ferreira envíanos material gráfico de Gaspar acompañando ao barco de pasaxe en Aveiro, onde permaneceu ata o día 20.

O mércores día 11 de xuño GASPAR foi rexistrado en Figueira da Foz, apareceu detrás dunha moto de auga, e o motorista sorprendido comunicou o feito ás autoridades e aos responsables da Sociedade Portuguesa para a Vida Salvagem (SPVS), alí fixéronlle un estreito seguemento confirmando, en comunicación directa ca CEMMA diante do animal, de que se trataba do arroaz solitario coñecido en Galicia como Gaspar.

A Sociedade Portuguesa para a Vida Salvagem é unha asociación que leva o seguemento e control dos varamentos no norte de Portugal, neste momento teñen en recuperación un exemplar de golfiño común. Esta asociación colabora estreitamente coa CEMMA.

Dende xaneiro de 2008 os equipos da CEMMA contactaron con todos os equipos costeiros de Portugal e norte Cantábrico para advertirlles da presenza do arroaz solitario en Galicia e da posibilidade do seu translado as súas áreas de traballo, deste xeito en febreiro Gaspar desprazouse a Asturias e o contacto co grupo CEPESMA que desenvolve as súas actividades na árera costeira asturiana serviu para poñer en antecedentes aos equipos e tamén para darlles as nocións sobre o protocolo de comportamento. Recentemente, en maio, os equipos da SPVS visitaron o centro de cooridinación da CEMMA, en Nigrán, para recibir información puntual sobre os movementos e comportamento de Gaspar e tamén sobre os protocolos a seguir. Este xeito de actuar, en colaboración dos grupos de Galiza, Norte Peninsular e Portugal, foi aplaudido polos expertos participantes na Conferencia Internacional sobre arroaces solitarios celebrada en Irlanda.

O venres 13 se xuño Gaspar desprazouse ata Torreira, en Aveiro, onde o sábado 14 achegouse ao porto pesqueiro, os seus movementos parecen indicar un desprazamento de novo cara ao norte.

O día 6 de xuño, mentres o equipo de Océana inspeccionaba os fondos da Ría de Arousa, Gaspar facíalles unha visita de rigor. O fotógrafo Carlos Suarez recolleu unhas boas instantáneas do momento.

Grazas a Carlos e a Océana por permitirnos incluir esta información

Visita rápida a Corcubión.
O pasado domingo día 1 de xuño o Gaspariño visitou Corcubión coma un lóstrego. Meteuse baixo da lancha dunha veciña que parou por precaución e foi remando ata o peirao, pensando que tiña algún problema. Logo de comunicar coa CEMMA por SOS-Galicia, decatouse de que non pasaba nada grave, pero xa remara unha chea del. Fixo exercicio e disfrutou da súa compaña. POla noite durmiu agochado entre as lanchas no propio porto. Ao día seguinte tirou de novo para o sur.

Dende a aparición do Gaspariño no porto de Cangas, en decembro de 2007, os técnicos da CEMMA estiveron ideando a maneira de analizar a súa saúde. Deste xeito, prepararon un dispositivo e unha metodoloxía para a recollida de mostras. Levaban tempo coa metodoloxía preparada pero non había maneira de recoller as mostras. Mais, o día 16 de maio, no porto de Riveira, os técnicos da Unidade Móbil da CEMMA tentan a recollida de mostras de exudado pulmonar e de feces con éxito, sen sequera tocar ao golfiño e nun momento de repouso no que estaba quieto en superficie, polo que nin sequera se molestou.

A análise das feces amosou unha flora bateriana intestinal normal e a ausencia de parásitos intestinais (moi habituais nos cetáceos).

A análise do exudado pulmonar (mucosidade) amosou tamén unha flora bateriana habitual e só a presenza de bacterias fecais (Enterococos) procedentes do mal estado das augas do porto.

Conclusións:
No momento da toma de mostras, Gaspar está ben de saúde, cos parámetros normais dos arroaces.

A análise realizada é puntual e non se pode garantir que a súa saúde poida ser diferente noutro momento.

Non se garante que a súa flora bacteriana habitual poida afectar á saude humana nun contacto directo, polo que a CEMMA segue a insistir nas recomendacións dadas no código de conduta.

Tratarase de manter un seguemento rutineiro da súa saúde.

A reiterada presenza do arroaz nas augas podres dos portos pode provocar consecuencias na súa saúde se ten unha caída das defensas nun momento dado.

Entre os días 12 ao 14 de maio celebrouse a Conferencia Internacional sobre golfiños solitarios na cidade de Dingle, en Irlanda. A esta xuntanza, de especialistas de todo o mundo, acudiu unha representante da CEMMA, a bióloga Paula Méndez (no círculo da foto). Paula levou a información recollida sobre a historia dos arroaces solitarios que viviron en Galicia noutras épocas e tamén sobre a situación actual do arroaz Gaspar.

Finalmente Paula expuso o caso de Gaspar, completando a información que Sanda Guyomar aportou do mesmo arroaz, entre os anos 2004-2007, cando era coñecido como Jean Floch na costa de Francia.

Na conferencia houbo a oportunidade de falar cun grande número de especialistas, principalmente coa doutora alemana Monica Wilke, que xa contactara coa CEMMA polo caso de Enol no ano 1997, Mónica realizou a súa tese de doutoramento sobre golfiños solitarios, mantendo en estudio e observación a varios arroaces solitarios da costa francesa.

1 [2] [3]