blogalizando



O meu perfil
 CATEGORÍAS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO
 ANTERIORES

QUE DIN AS ALTAS COPAS?
TRABALLAMOS CO HIMNO GALEGO. Sabías que é o único himno do mundo que comeza con interrogantes? Que sabes sobre o Himno galego, coñeces este poema épico de Eduardo Pondal e a súa música de Pascual Veiga? Que nos di o himno? Segue as propostas que che facemos para axudarte nesta investigación.

Identifica no Himno galego en primeiro lugar unha personificación e intenta explicar quen fai as preguntas iniciais do poema e a quen se dirixen ou quen as responde:




Que din os rumorosos
na costa verdecente
ao raio transparente
do prácido luar?
Que din as altas copas
de escuro arume arpado
co seu ben compasado
monótono fungar?

Do teu verdor cinguido
e de benignos astros
confín dos verdes castros
e valeroso chan,
non des a esquecemento
da inxuria o rudo encono;
desperta do teu sono
fogar de Breogán.

Os bos e xenerosos
a nosa voz entenden
e con arroubo atenden
o noso ronco son,
mais sóo os iñorantes
e féridos e duros,
imbéciles e escuros
non nos entenden, non.

Os tempos son chegados
dos bardos das edades
que as vosas vaguedades
cumprido fin terán;
pois, donde quer, xigante
a nosa voz pregoa
a redenzón da boa
nazón de Breogán.


O autor do Himno é_______________________.

Lembra a segunda parte e indica cal é o símbolo no poema que representa o pasado, presente e futuro: Os rumorosos que son os pinos. A raíz no pasado, o tronco o presente e o futuro que está nas copas que son as que "pregoan a redenzón da boa nazón de Breogán".

Sobre Breogán e o seu adn, por se queremos da lenda historia podedes ler este artigo do ADN de Breogán.
Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 05-06-2014 20:33
# Ligazón permanente a este artigo
O poema Penélope
Ao traballar este ano o xénero literario da poesía desde principio de curso, vimos facendo fincapé na sensibilidade do alumnado para achegarse a textos como o presente realizando un esforzo á hora de intentar abordar unha interpretación o máis axustada posible ás intencións creativas e literarias do autor.Realizamos logo un achegamento ao vocabulario deste poema, ao tipo de estrofas, medida, estrutura e rima dos seus versos. Tamén reparamos na súa estrutura desde o punto de vista do contido.

Analizamos para a súa interpretación os principais recursos e a significación. Partimos para elo do repaso do contido da Odisea e dos seus personaxes mitolóxicos ata lembrar os problemas que tiña Galicia ao longo do século XX, na época na que vivía Díaz Castro.

O texto do poema e tamén varias versións cantadas, atópase na entrada de máis abaixo, ademais de que realizamos un ditado na aula, polo que cada alumno ten o seu texto na libreta.
Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 16-05-2014 14:19
# Ligazón permanente a este artigo
SOBRE DÍAZ CASTRO
Con motivo das Letras Galegas, cada curso temos que organizar un tema específico sobre o autor que se homenaxea. Trátase dun tema especial cuxa materia aparece na programación, materia avaliable , pero que elaboramos e traballamos na aula. Este ano 2014 o autor é Díaz Castro. Nesta semana traballamos sobre a súa vida e a súa obra, na aula.

Un enlace como o que incorporamos, permítenos ver a Exposición sobre Díaz Castro que está na Biblioteca de Secundaria, que se pode visitar en horario de recreo, ademais das actividades que se poder realizar a partir da mesma. Podedes ver tamén neste enlace os carteis de secundaria.

REALIZAREMOS UNS CUESTIONARIOS BÁSICOS PARA SIMPLIFICAR O TRABALLO E OS CONTIDOS ESIXIBLES:

CUESTIONARIO DÍAZ CASTRO (I)
1-En que ano e en que lugar e concello naceu Díaz Castro?

2- Díaz Castro era de familia...? En que lugar estudou?

3- De que forma inflúe o lugar de estudo á hora de crear a súa poesía?

4- En que cidade fóra de Galicia residiu 20 anos da súa vida? A que se dedicaba?

5- Cantos idiomas dominaba?

6- Deixou dous poemarios inéditos, que significa iso? Como se chaman?

7- En onde publica o seu poema máis famoso por vez primeira? Como se chama este poema?

8- Cal é o título do seu poemario editado no ano 1961?
De que partes está formado?

9- Cando volve a súa vila natal? En que revista e con que asociación colabora?

10- En que ano morreu? Que corrente literaria de preguerra inflúe na súa obra? Que outros poetas lugueses inflúen nos seus versos?

Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 14-05-2014 18:44
# Ligazón permanente a este artigo
Un poema de Díaz Castro: Penélope
Penélope



Un paso adiante e outro atrás, Galiza,
e a tea dos teus soños non se move.
A espranza nos teus ollos se esperguiza.
Aran os bois e chove.

Un bruar de navíos moi lonxanos
che estrolla o sono mol coma unha uva.
Pro tí envólveste en sabas de mil anos,
e en sonos volves a escoitar a chuva.

Traguerán os camiños algún día
a xente que levaron. Deus é o mesmo.
Suco vai, suco vén, Xesús María!,
e toda a cousa ha de pagar seu desmo.

Desorballando os prados coma sono,
o Tempo vai de Parga a Pastoriza.
Vaise enterrando, suco a suco, o Outono.
Un paso adiante e outro atrás, Galiza!


Xosé María Díaz Castro, Nimbos (1961)


CUESTIÓNS:
Despois de ler o poema procura no diccionario o significado das palabras que non coñezas.

Quen era Penélope? Por que cres que leva este título o poema?





Imos logo saber máis sobre Díaz Castro
Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 12-05-2014 22:02
# Ligazón permanente a este artigo
DE ROSALÍA
En Follas novas atopase un dos máis logrados poemas de Rosalía sobre a muller do emigrante. Vemos un retrato desta muller forte que realiza soa as máis duras tarefas: sementa o campo, recolle leña no monte, leva a herba e a augua... A rudeza dos traballos contrasta coa tenrura e delicadeza que reflicten as súas palabras:


Tecín soia a miña tea,
sembréi soia o meu nabal,
soia vou por leña ó monte,
soia a vexo arder no lar.
Nin na fonte nin no prado,
así morra coa carrax,
él non ha de virme a erguer,
él xa non me pousará.
¡Qué tristeza! O vento soa,
canta o grilo ó seu compás...;
ferve o pote..., mais, meu caldo,
soíña te hei de cear.
Cala, rula; os teus arrulos
ganas de morrer me dan;
cala, grilo, que si cantas,
sinto negras soidás.
O meu homiño perdéuse,
ninguén sabe en ónde vai...
Anduriña que pasache
con él as ondas do mar;
anduriña, voa, voa,
ven e dime en ónde está.



(F. N. 287)


O final lembra, como o poema citado anteriormente, as cantigas de amigo medievais, pero ao carácter intensamente lírico destas engádense notas de realismo que asocian o poema a unha estrutura social moi determinada, as xentes humildes. Os traballos enumerados no poema só en Galicia son realizados por mulleres, e non só en ausencia dos homes, senón na súa compaña. Fixémonos en que ela di que, aínda que morra baixo o peso da carga, el non ha de vir a axudala a erguer e a pousar. En Galicia, as mujeres labregas transportan, apoiándoos nos ombreiros ou sobre a cabeza, grandes pesos (feixes de herba, cestas e cántaros...) que outra persoa ten que axudarlles a subir e baixar.

A carón das notas realistas achamos no poema unha intensa vivencia da soidade -obsérvese a reiteración expresiva da palabra soia-, sentimento que, posiblemente, está moi presente na propia Rosalía, pero que é tamén unha característica galaica (a saudade é un trazo típico da nosa literatura). E, informando, envolvendo ao poema en unha atmosfera especial, sitúase como esencial a tenrura; tenrura disimulada baixo a dureza dos primeiros versos, que pintan a unha muller solitaria entregada a rudas tarefas, e que se manifesta por primeira vez nesa reiteración expresiva da palabra el: «él non ha de virme a erguer, él xa non me pousará», e nese adverbio xa, evocador de tempos pasados. A partir de ese momento, a afectividade maniféstase na proliferación de posesivos e diminutivos: «Ferve o pote, mais, meu caldo, soíña te hei de cear», «o meu homiño perdéuse»; perfectos exemplos estes do carácter afectivo e non cuantitativo dos diminutivos en galego.

As evocacións ao mundo natural poñen de relevo a súa sensibilidade a través da natureza que a rodea: vento, grilo, rulas e anduriña son outro elemento destacable funcionando como símbolos do paso do tempo en soidade, do amor e da saudade que sinte.

Polo seu realismo, a súa saudade e a súa tenrura, o poema constitúe un fermoso canto á personalidade da labrega galega no que se evidencia tamén ese pensamento protofeminista que Rosalía representa ao poñer a súa atención o seu centro de interese sobre a muller e as súas condicións de vida. A sá soidade asociada a súa fortaleza e capacidade de valerse por si mesma en situacións duras.



Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 09-05-2014 07:07
# Ligazón permanente a este artigo
UN LOBISHOME DOS MÁIS COÑECIDOS
A historia do lobishome máis coñecido dos moitos que contan os vellos...


Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 11-04-2014 06:54
# Ligazón permanente a este artigo
No verbum: Historia de Galicia
Imos visitar o Verbum para coñecer algo mellor a historia de Galicia dun xeito lúdico:

A Historia de Galicia
Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 11-04-2014 06:50
# Ligazón permanente a este artigo
Un exercicio de achegamento ao xénero para o día do Teatro:
Imos ver como funciona o teatro: Ese xénero literario que xera polo seu contido: un conflito que se traslada ao público sobre un escenario baixo a forma dun diálogo de personaxes:

Vexamos un exemplo:



Cuestións:
1- Cales son os personaxes que interveñen nesta trama?
2-Describe brevemente como son.
3- En que lugar e en que tempo se atopan?
4- Cal é o conflito que xorde entre eles?
5- Ao se tratar dun resumo dunha representación o final queda aberto, cal cres que será o final da historia? Sera comedia ou traxedia?
Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 27-03-2014 06:32
# Ligazón permanente a este artigo
O albor dun novo día de Celso Emilio
Tras coñecer o poema da Alborada de Rosalía imos establecer semellanzas e diferenzas con estoutro poema escrito 100 anos despois por Celso Emilio Ferreiro:




Teño o corazón senlleiro
e orfo na noite fría.

Non importa, agardarei
polo albor do novo día.

Teño lobos, teño sombras,
teño a sorte fuxidía.

Non importa, agardarei
polo albor do novo día.

Está mudo o reixiñol
que outrora cantar solía.

Non importa, agardarei
polo albor do novo día.

Que está comigo a esperanza,
fiando, fía que fía…

Ela fía i eu confío
no albor do novo día.


Cuestións:

1- Que recursos literarios atopas no poema? Localízaos e intenta explicar o seu sentido.

2- Que semellanzas e diferenzas atopas entre este poema e a Alborada de Rosalía?
Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 25-03-2014 19:25
# Ligazón permanente a este artigo
Día da poesía
"Excítanme eses días
de flores sen alcance...
e marzo que aínda insiste
en debuxar con xiz as ameixeiras..."

Manuel Álvarez Torneiro, Os ángulos da brasa

Unha mirada persoal que nos atrapa é un poema...maxicamente vello

O idioma é a chave
coa que abrimos o mundo:
o salouco máis feble,
o pesar máis profundo.

O idioma é a vida,
o coitelo da dor,
o murmurio do vento,
a palabra de amor.

O idioma é o tempo,
é a voz dos avós
e ese breve ronsel
que deixaremos nós.

O idioma é un herdo,
patrimonio do pobo,
maxicamente vello,
eternamente novo.

O idioma é a patria,
a esencia máis nosa,
a creación común
meirande e poderosa.

O idioma é a forza
que nos xungue e sostén.
¡Se perdemos a fala
non seremos ninguén!

O idioma é o amor,
o latexo, a verdade,
a fonte da que agroma
a máis forte irmandade.

Renunciar ao idioma
é ser mudo e morrer.
¡Precisamos a lingua
se queremos vencer!

Manuel María (2001). Obra poética completa I (1950-1979) (A Coruña: Espiral Maior)

E un achegamento a Rosalía rapeando:



E finalmente Chove en Santiago poema ecrito en galego de Federíco García Lorca:


Comentarios (0) - Categoría: GALEGO - Publicado o 20-03-2014 23:09
# Ligazón permanente a este artigo
© by Abertal