de Guizán


Caderno Dixital de Antón Tenreiro
Caderno digital de Antón de Guizán .

O meu perfil
antontenreiro@gmail.com
 CATEGORÍAS
 BUSCADOR
 BUSCAR BLOGS GALEGOS
 ARQUIVO
 ANTERIORES
 DESTACADOS

NON É NORMAL (Carta aberta ás institucións públicas).
Non é normal, non, señores/as representantes públicos. Están aí vostedes para resolver, non para entorpecer, adiar, mentir, ou mudar de criterios en función de intereses de parte. Están aí para servir aos intereses da xente. Digo esto porque desde a asociación que presido (Lareira de soños dos Vilares) vimos padecendo na nosa actividade comportamentos viciados de todas e cada unha das institucións que teñen algo que ver coa parroquia chairega de Guitiriz, tanto por parte do Concello, a Deputación Provincial, a Xunta de Galicia e mesmo a Diocese da Igrexa.
Cando falo dos intereses de tod@s ningunha cousa é máis de tod@s que o patrimonio histórico, sexa material ou inmaterial, etnográfico, arqueolóxico ou relixioso e na nosa parróquia temos moito e moi importante, e por certo, a maior parte sumido no abandono, como en casi todas as parroquias do país, por desgraza.
Temos asumida a impossibilidade de recuperación da maior parte, e por iso nos centramos no traballo de tentar recuperar polo menos aquel aínda salvábel e máis valioso ou emblemático, partindo da súa viabilidade e tamén na rendabilidade económica e social para o futuro.
Xermolos promoveu unha campaña de Crowfunding para tellado a casa de Diaz Castro mentira o Concello e a Deputación gastaban 50.000€ no arreglo dunha palleira privada enfrente da casa para aula de interpretación e o inmoble principal sigue a deteriorarse.
A nosa campaña para restaurar as pinturas murais da igrexa leva catro anos de entrevistas, visitas, promesas incumpridas e mesmo temos levado o problema ao Parlamento Galego e á oficina do Valedor do Pobo. Non é por antoxo ou cabezonada, é simplemente porque as pinturas unha vez degradadas corren serio risco de desaparecer. Máis de cinco séculos de antigüidade ben merecen 80 ou 99.000€, nonsí?
Tamén, hai dous anos, descubrimos e limpamos unha mámoa de 7.000 anos de antigüidade, emoi bó estado de conservación, a Mámoa das Carriceiras, e ainda aguardamos um mínimo xesto do Concello ou de Património para sinalizala e protexela.
O silenzo é, no mellor dos casos a resposta ás solicitudes, como o arreglo, e posterior posta en uso social da escola Habaneira da Conchada que vai camiño do século co deterioro lóxico da falta de uso e mantemento e sen adecuar aos tempos a súa habitabilidade e o mesmo, aplicábel tamén a unha magnifica casa rectoral que rematará tamén a este paso, na ruína.
O cume do pasotismo xa é un cruceiro do Calvario rompido nun accidente hai nove meses e no que a dia de hoxe, nin Concello nin igrexa, nin Património foron quen de xestionar co seguro o arreglo da cruz; eso si, as escusas e mentiras descargando responsabilidades uns nos outros foi a tónica común.
Poderiamos falar de peticións feitas polos veciños en campaña á Alcaldesa das que tomou nota e nada fixo na parróquia. Lavadoiros, fontes, muíños, os cobertizos da Feira do Sete...
Iso si, fotos en tramos de un kilómetro de Alcaldesa e concelleir@s con Deputados provinciais houbo varias, e paréceme ben, pero gostaría tamén de ver esas fotos dentro da Casa da Xente (Díaz Castro) toda restaurada e sendo centro de cultura do País, ou na Igrexa cos marabiosos frescos do Mestre de Parga lucindo como hai cincocentos anos, ou diante dun panel explicativo ao pé da Mámoa das Carriceiras ou cos nosos maiores disfrutando da Escola da Conchada como centro social cheo de actividades, ou a festa da Pascua lucindo orgullosa o seu Calvario...
Mentras, somos as entidades asociativas as que tentamos sen recursos, defender a NOSA história e património do esquecemento e do abandono mesmo contra a inacción, as mentiras e a falta de sensibilidade das institucións.

Categoría: Xeral - Publicado o 19-10-2018 11:56
# Ligazón permanente a este artigo
A TREPIA DA IGREXA CHAIREGA
Ben sabido é que unha trepia é aquel ferro de tres pés que terma dunha pota no lume. No rural, nas parroquias da Chaira, a Igrexa ten un importante papel histórico, non só no apartado relixioso senón tamén na vertebración social. As igrexas, os adros, as romarías e festas parroquiais foron ao longo de séculos lugares de encontro, debate, divertimento e mesmo centro de decisión e de poder.
Cando alguén vive ou se achega un tempo á Terra Chá, non tarda en dacatarse de que a Igrexa non é homoxénea, fundamentalmente polo factor humano. Non tódolos cregos son iguais na súa labor pastoral. Así, non tardamos tampouco en decatarnos de que tres deles trascenden máis aló do estrictamente relixioso e se teñen convertido en referentes sociais mesmo para moitas persoas non crentes ou non practicantes, pero que igualmente valoran (e colaboran) co seu traballo na sociedade e o seu compromiso cos máis desfavorecidos. Son Alfonso Blanco Torrado, Luís Ángel Rodríguez Patiño e Xaquín Campo Freire (Xaquín de Roca).
Alfonso, ademáis de párroco de varias fegresias é fundador e presidente da Asociación Cultural máis importante da Terra Chá, Xermolos, e un referente cultural do país. Patiño é coñecido polo seu activismo rural, impulsor da UNED Sénior e persoa altamente reivindicativa cos dereitos do rural, e Xaquín de Roca un exemplo de entrega e compromiso co país no sentido máis amplo e neste país tamén teñen un importante espazo os illados nas prisións. Os tres, ademáis de cumprir coa súa labor pastoral nas parroquias e co seu compromiso coa cultura e a sociedade na que desenvolvem o seu traballo, fan tamén ese traballo escuro, que non sae nos xornais agás cando acontece algo acaído ao sensaciónalismo mediático, ese traballo cos máis pobres, os drogodependentes, enfermos, presos e outros colectivos é tamén outra das labores pola que estes tres predicadores merecen o maior dos respectos e admiración.
As grandes persoas non o son únicamente por unha adicación concreta e destacada, sinón porque o seu valor é a integridade e o compromiso que atinxen a todo o que fan, e ningunha das súas actividades son compartimentos estancos nin illadas as unhas das outras. Na igrexa, eles son parte dunha minoría cualificada que marcan os camiños que a institución relixiosa debera seguir alí a donde chega e fundamentalmente na dinamización e implicación coa sociedade rural, auténtica alma do que somos, e especllo da realidade e da decadencia que estamos a viver na actualidade. Curiosamente, o agradecemento social ao seu traballo é un contrapeso e unha mensaxe a unha igrexa ausente dese rural que vai desaparecendo e con él as súas xentes, o seu patrimonio material e inmaterial. Os tres cregos hai tempo que viron xa superada a visión reducionista que se puidera ter deles como curas e son queridos como persoas, non só polas súas palabras (que tamén), senón principalmente polos seus feitos. Alfonso, Luís e Xaquín conforman esa trepia que terma da pota quentada polo lume dunha lareira de soños que alimenta o porvir. A eles, toda a nosa admiración e respecto. Máis houbese...
Categoría: Xeral - Publicado o 10-09-2018 06:59
# Ligazón permanente a este artigo
E VEU A VIRXE DOS DESAMPARADOS A SALVAR OS FRESCOS DA SÚA IGREXA...
Despois de catro anos de que a Asociación Sociocultural Lareira de soños teña petado en tódalas portas das institucións, a própria Igrexa, o Concello, a Deputación de Lugo, a Xunta de Galicia ou a oficina do Valedor do Pobo para salvar os Frescos da Igrexa dos Vilares, despois de visitas da alcaldesa, deputados provinciais e mesmo unha iniciativa parlamentar do BNG aprobada pola Comisión de Cultura en Raxoi, e sen apenas resultados positivos, a pasada semana, noutra visita técnica de Património na compaña do párroco dos Vilares, Óscar Santiago, éste anunciou que a próxima Romaría dos Desamparados, na pascua de 2019, destinará a recadación aos traballos de restauración das pinturas murais da Igrexa.
Serán cidadáns sensibles co patrimonio a través da campaña de mecenado da Lareira de soños e feligreses da parroquia e ofrecidos á Virxe quenes poñan coas súas aportacións económicas, remedio ao deterioro e máis que segura desaparición destas pinturas renacentistas do Mestre de Parga, uns dos frescos máis importantes da iconografía relixiosa do rural galego e chairego.
O destino da recadación da Romaría dos Desamparados á restauración dos Frescos, non deixa de ter unha importante carga simbólica (ademáis da material) como un milagre da Virxe diante do desamparo das pinturas na súa igrexa, con orixes no século XII e con posteriores ampliacións, e que pola Pascua atrae a milleiros de romeiros a pedir remédio para os males de saúde. Polo que se vé, a Virxe non só atende a saúde humana, senón a do próprio templo e a súa marabillosa decoración interior, que precisa lucir a carón dos tres fantásticos retablos e do Calvario exterior que agardemos tamén esteña reparado antes do San Vicente próximo (cumprirá un ano rompido por un accidente de tráfico).
A Santa Vilarega amosa así a súa implicación coa parroquia e de paso, pon en evidencia a indiferencia institucional diante dunha demanda xusta adiada ao longo dos anos e que leva ás pinturas a unha situación que pode resultar irreversibel, un feito que nos ten levado a plantexar unha campaña de mecenado social (coñecida popularmente como crowdfunding) para que sexa a sociedade quen atenda aquelo que descuidan aqueles organismos que din que nos representan.
Non é unha reivindicación en beneficio da igrexa, que tamén, senón unha acción para salvar un patrimonio que é de todos, por iso o título FRESCOS DOS VILARES, V SÉCULOS DE NÓS para a campaña que desenvolveremos desde primeiros do próximo ano e que terá entre outros contidos, un spot , folletos explicativos, carteis, pancartas, xornadas con profesionais e apoios de persoeiros da sociedade e da cultura, e o apoio, tamén, da Virxe dos Desamparados. Boa falta nos fará o milagre...
Categoría: Xeral - Publicado o 27-08-2018 17:32
# Ligazón permanente a este artigo
A Lareira de soños preparan unha campaña de mecenado para salvar os frescos dos Vilares
FRESCOS DOS VILARES, CINCO SÉCULOS DE NÓS
#SalvarOsFrescosDosVilares

A Asociación Sociocultural Lareira de soños dos Vilares (Guitiriz) lanzará a comenzos do próximo ano unha campaña de crowdfunding para salvar os frescos renacentistas da igrexa parroquial, que despois de ter reclamado ás diferentes administracións, a súa restauración e ser aprobada está na Comisión de Cultura do Parlamento Galego, atópase aínda sen dotación económica para a execución dunha traballos que xa contan con estudos técnicos.
Catro anos de reunións, visitas de técnicos e políticos, iniciativas parlamentares e mesmo a reclamación á oficina do Valedor do Pobo, non serviron para que se tomará a decisión política de dotar de orzamento unha actuación que salve unhas pinturas murais de máis de 500 anos que se atribúen ao Mestre de Parga e que os especialistas consideran de grande calidade e valor histórico.
A degradación sofrida polas pinturas desde o seu descubrimento en 1992 e o risco de desaparición definitiva, obríganos a ter que asumir desde a Lareira de soños a responsabilidade de salvar as pinturas pola falta de sensibilidade institucional e acadar, polo menos os cartos necesarios para consolidar o estado actual das pinturas e evitar que se sigan degradando até a desaparición definitiva.
A campaña de mecenado social comenzará no mesmo de febreiro de 2019 co nome de FRESCOS DOS VILARES, CINCO SÉCULOS DE NÓS. Contaremos con un deseño de imaxe da artista Viki Rivadulla, un spot para as redes sociais, pancartas para a as festas da Pascua, a implicación de persoeiros da cultura e da sociedade, xornadas profesionais, sorteos, campañas informativas e de sensibilización e visitas guiadas á igrexa e a contorna da mesma.
Asimesmo, editarase un folleto informativo sobre o patrimonio relixioso dos Vilares para veciños e visitantes arredor da historia dunha igrexa que ten as súas orixes no século XII e que ademáis dos frescos, conta con tres importantes retablos, un sartego, un calvario (leva sete meses rompido e sen reparar) unha caliveras singulares na entrada do vello camposanto e unhas fantásticas pías nun conxunto único no lugar da emblemática Romaría dos Desamparados que se celebra pola Pascua.
Ademáis do anteproxecto presentado pola Lareira de soños ás diferentes institucións, Patrimonio da Xunta de Galicia ten encargado o proxecto de execución, polo que resulta incomprensíbel que as diferentes institucións (Igrexa, Concello, Deputación e Xunta) non sexan quenes de acadar un acordo económico por unha cantidade inferior a cen mil euros (valoración económica dos traballos) para salvar e poñer en valor este importante ben patrimonial.
Si ademáis temos en conta o paso do Camiño de Santiago polo Concello de Guitiriz a xustificación deste investimento faise máis que evidente á hora de sumar atractivos na segunda parroquia de Guitiriz en habitantes e lugar de orixe do poeta Díaz Castro.
FRESCOS DOS VILARES, CINCO SÉCULOS DE NÓS, será pois, o eixo central da nosa actividade pública o próximo ano e as distintas accións sociais e culturais a desenvolver estarán vinculadas a esta campaña, non só para acadar os fondos necesarios, senón tamén para informar e sensibilizar arredor da importancia destas pinturas.
Categoría: Xeral - Publicado o 25-08-2018 10:59
# Ligazón permanente a este artigo
Poesia en feminino en San Sadurniño e encontro cultural en Caldaloba
Un ano máis, o 15 de setembro, a concellaría de igualdade de San Sadurniño ten programado o recital poético POESÍA EN FEMININO, para o que a Concelleira Ana B. Gundín ten confiado nos colectivos chairegos NPG Nova Poesía Guitirica e CulturaliaGZ para a súa organización.
Desta volta, ademáis da música con intérpretes locais, recitarán 15 poetas vinculados a estes colectivos de diferentes lugares do país.
Pas Veres (Os Vilares), Branca Villar (Labrada), Martiño Maseda (Vilalba), María Xosé Lamas (Vilalba), Adolfina Mesa (Monterroso), Xosé Carlos Ulloa (Chantada), Asun Blanco (As Pontes), Maica Pastoriza (Vimianzo), Pilar Maseda (Vilalba), Emilia Martínez Fuentes (Vilalba/Monfero), Carmen Penín (Ortigueira), Moncho Bouzas (Betanzos), Amalia Díaz (Ortigueira), Francisco Zaera (Cedeira) e María Pereira (Betanzos) serán quenes poñan versos para a igualdade no precioso lugar do pátio do Pazo da Marquesa (concello).
Asimesmo, o 16 de setembro NPG e CulturaliaGZ teñen organizado coa Asociación Cultural e Recreativa de Pino (Cospeito), unha xuntanza cultural e literaria na Torre de Caldaloba e nos locais da asociación que incluirán unha marcha guiada á Fortaleza, actuacións poéticas e musicáis, xantar e intercambio de ideas e propostas para novas iniciativas. Deste xeito, e rematado o verán, a NPG e CulturaliaGZ abordando con forza novos retos para sumar aos xa instituídos do Certame Vilariñas de micro poesía, poemas pendurados de farolas, recitais, xornadas, publicacións de libros dixitais, etc nun grupo humano cada día máis numeroso e heteroxéneo que traspasa a os versos para abrirse a outros vampiros da cultura.
Estas duas actividades, como todas as que realizamos, son abertas á participación de quen o desexe, en San Sadurniño con asistencia libre e en Caldaloba previo anotamento nas redes sociais da NPG Nova Poesía Guitirica, Os Vilares lareira de soños e CulturaliaGZ ou nos correos dosvilares@gmail.com e info@culturaliagz.com
Categoría: Xeral - Publicado o 17-08-2018 19:25
# Ligazón permanente a este artigo
A BRAÑA DE BOEDO
Na homenaxe aos Tres da Lexía e a Alfonso Blanco en Santa Mariña, coincidín co naturalista de orixes vilaregas Manuel Freire, que ao pé do privilexiado mirador onde se levanta o monumento de Valdi, ensinoume desde o alto a Braña de Boedo e contoume que Guitiriz conta con unha das turbeiras máis importantes do estado, a Braña de Boedo, ao pé mesmo da capital municipal. Un humidal encadrado dentro do LIC "Parga-Ladra-Támoga" e que destaca pola riqueza da súa fauna (odonatos, anfibios e aves), a sua flora, con especies protexidas e outras próprias das brañas e algunha planta carnívora. No ano 2011 a Asociación de Amigos da Terra denunciou na administración a execución dunha drenaxe, que aumetaba as canles de desaugue e cavaba outras canles novas. O efecto máis inmediato desta acción foi a desaparición de numerosos puntos de auga estancada, moi favorables para a reprodución dos anfibios. Accións consecuencia da falta de protección para este importante espazo, mais incomprensíbel aínda cando falamos de Guitiriz como o concello da auga e da pedra.
Esa falta de declaración de espazo natural protexido, permitiu no seu momento tamén o emprazamento do polígono industrial de Guitiriz na cabeceira da braña, unha das turbeiras máis grandes da península e a mais importante de Galiza a pesares dese esquecemento ao que é sometida polas institucións científicas, consellerías, a deputación e o proprio concello.
A grande riqueza e diversidade dos compoñentes dos humidais fan que estes se atopen entre os ecosistemas máis complexos e produtivos constituíndo un valioso patrimonio cultural e natural e xogando un importante papel na conservación da biodiversidade e no desenvolvemento económico.
A Braña ten ademáis da súa riqueza natural, a sua própria história da interacción humana e mesmo lendas coma a da cidade asolagada recollida pola revista As nosas raíces de Xermolos no ano 2000 e da que se fixo eco a publicación A Galicia Encantada.
Sorprende ver como Guitiriz vive de costas ás súas próprias potencialidades naturais e etnográficas que poderían convertila nunha referencia pola inmensa riqueza que atesoura e que ten a obriga de protexer, riqueza que moitos dos seus veciños descoñecen ou só coñecen parcialmente.
No caso das Brañas de Boedo o primeiro paso debe servir a declaración como mínimo de "Humidal protexido" na rede de espazos naturais da Xunta de Galicia, e desenvolver nestas brañas as labores de investigación e divulgación necesarias para convertilas nunha das referencias naturais máis importantes do estado cos apoios e investimentos aos que a verdadeira importancia da turbeira de Guitiriz ten dereito. Camiño do segundo ano de peche do balneario, o concello precisa recuperar esa actividade emblemática e potenciar o enorme potencial natural que posúe para convertilo nun motor da súa economía e calidade de vida e as Brañas de Boedo son tesouro que se debe poñer en valor. Non hai un minuto que perder...
Categoría: Xeral - Publicado o 10-08-2018 07:04
# Ligazón permanente a este artigo
OS FRESCOS DOS VILARES, TAMÉN AO VALEDOR DO POBO
A Asociación Socio-Cultural Lareira de soños dos Vilares presentou hoxe unha queixa na oficina do Valedor do Pobo de Galicia ante o desamparo das administracións local, provincial e autonómica para a restauración dos frescos renacentistas dos Vilares (S.XVI) aprobada pola Comisión Cuarta do Parlamento Galego en xaneiro deste ano, cuxo acordo foi incumplen tanto no referido á posta en acordo das administracións coa igrexa e tamén na dotación económica para acometer estas pinturas murais de grande valor patrimonial en sério risco de desaparición.
Xunto coa queixa, adxuntamos documentación informativa como o proxecto orixinal da restauración e o estudo do profesor Monterroso Montero realizado con motivo da aparición dos frescos en 1992 sendo párroco dos Vilares o actual deán da Catedral de Compostela, Segundo López.
Despois de vários anos de reunións, documentos, visitas e iniciativas parlamentares sen froito, a Lareira de soños prepara unha campaña para despois do verán que inclúe accións informativas, crowdfunding, xornadas e documental entre outras propostas tendentes a salvar esta xoia, obra atribuída ao afamado Mestre de Parga que cada ano padece unha degradación que precisa dunha actuación urxente.
Asimesmo, solicitamos unha entrevista personal na oficina do Valedor para informar de primeira man sobre a situación desta importante obra de arte relixioso nunha igrexa con orixes no século XII, e con unha histórica Romería dos Desamparados con milleiros de asistentes.
Ademáis das pinturas, a Igrexa de San Vicenzo dos Vilares conta con tres importantes retábulos neoclásicos e un barroco, un sartego, un cruceiro, dúas pías bautismais e un espectacular calvário.
Categoría: Xeral - Publicado o 04-07-2018 19:19
# Ligazón permanente a este artigo
O ESPELLO DO ABANDONO
Os Vilares, como calquera outra parróquia do rural chairego (e galego) é un espello do abandono. O seu património material, etnográfico, relixioso, cultural e tamén o inmaterial, reflicten a agonía do país. A casa do poeta Diaz Castro caendo, os 15 muiños tapados polas silveiras, as fontes entubadas, os lavadoiros abandonados, o cruceiro do Calvário medio ano sen reparar, a taberna do sindicato en ruínas, os cobertizos da feira do Sete derruidos, as escolas de Drada e Os Ares caendo, a escola habaneira da Conchada infrautilizada e sen planos de reabilitación a piques de cumprir un século, as mámoas sen sinalizar nin catalogar ou os frescos da igrexa do século XVI degradándose son a evidencia do pouco interés das administracións por preservar a nosa memória colectiva, o legado dos nósos antepasados.
Que teñan que ser as asociacións, con máis vontade que recursos, as encargadas de defender ese património con escaso apoio (cando non co boicot) das administracións, explican a decadéncia do nóso rural. Cando a Deputación amaña unha palleira mentras cae a casa do poeta, cando a comunidade de montes financia a contratación de orquestras para as festas mentras non se é capaz de chegar a acordos para reparar a escola da Conchada, cando o Concello non obriga á limpeza de património en fincas privadas nin o cataloga com medidas de protección nin o sinaliza, cando non unha escola feita polos emigrantes non se convirte no centro social da parróquia, nun viveiro de actividades ou a Igrexa e Xunta, Deputación ou Concello amisan un nulo interés en restaurar unhas pinturas de cincocentos anos, ou un cruceiro dun importante calvário bota médio ano sen repoñer, algo se está a facer mal. Non hai futuro si non se valora e protexe o nóso pasado, e ese pasado está a desaparecer e con él o nóso orgullo colectivo, a eséncia do que somos.
Para Xermolos ou a Lareira de soños, a memória de Díaz Castro non rematou o 2014, nin a memória de cada un dos nósos vellos, nin do traballo e das obras que deixaron, páxinas escritas en papel, en pedra ou en sudor e sangue ás que os diferentes governos parecen dar só o valor dos votos e ás veces, nin eso. Como dixo Xulio Xiz nunha ocasión, os políticos non dan conta de que si por algo será lembrados será por aportar pola cultura e non polos puntos de luz ou polas toneladas de asfalto que poñan. As entidades sociais e culturais non reclaman cartos para elas, senón para reaparación e posta em valor do património, para a dotación de equipamentos e melloras da calidade de vida de da economía social nas parróquias do rural diante da cegueira de gobernos que vem a cultura como um gasto é non como um investimento que xenere riqueza e creación de emprego, recursos turísticos e salvación dun mundo que se extingue, o rural. E Os Vilares, hoxe, é un espello dese abandono.
Categoría: Xeral - Publicado o 02-07-2018 10:20
# Ligazón permanente a este artigo
© by Abertal